Upowszechnienie doświadczeń we wdrażaniu gospodarki odpadami o obiegu zamkniętym w oparciu o pilotażowe, kompleksowe koncepcje realizowane w gminach: Krasnobród, Łukowica, Sokoły, Tuczno i Wieluń – to cel nowego programu NFOŚiGW. Nabór do niego rozpocznie się w najbliższy poniedziałek, 7 sierpnia bieżącego roku.  Do wykorzystania będzie 45 mln zł. Dzięki projektowi zostanie umożliwione efektywne stosowanie recyklingu oraz odzysku energii z odpadów.

Infrastruktura i edukacja dla zrównoważonego rozwoju

Nabór wniosków do projektu trwa do 15 grudnia 2017 r. Dotacje i pożyczki będą przyznawane na przedsięwzięcia inwestycyjne i edukacyjne. Te pierwsze dotyczyć mogą np. systemów selektywnego zbierania i zapobiegania powstawaniu odpadów komunalnych; rozwoju infrastruktury wspierającej zapobieganiu powstawania odpadów; czy też energooszczędności z uwzględnieniem energii cieplnej lub elektrycznej. Natomiast projekty edukacyjne muszą przyczyniać się do realizacji zasad gospodarki o obiegu zamkniętym,  w szczególności w zakresie: kształtowania postaw społeczeństwa; budowy kompetencji leaderów formalnych i nieformalnych, a także wymiany doświadczeń i dobrych praktyk oraz zapewnienia niezbędnej infrastruktury.

 Pięć gmin wprowadzi nowoczesny system gospodarki odpadami

Program pilotażowy jest skierowany do pięciu gmin, rozlokowanych w całym kraju. Są to: Krasnobród (woj. lubelskie), Tuczno (woj. zachodniopomorskie), Wieluń (woj. łódzkie), Łukowica (woj. małopolskie), Sokoły (woj. podlaskie). O dofinansowanie projektu – który musi być ujęty w koncepcji wdrażania gospodarki o obiegu zamkniętym w danej gminie, a następnie w porozumieniu zawartym przez gminy z NFOŚiGW – mogą starać się następujące podmioty: jednostki samorządu terytorialnego; zarejestrowane na terenie Rzeczypospolitej Polskiej osoby prawne; jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej, którym ustawa przyznaje zdolność prawną oraz osoby fizyczne.

Zamknięty system gospodarki odpadami ma gwarantować, że odpady będą zbierane selektywnie, przetwarzane tak, aby niemal w całości powróciły do obiegu oraz będzie się zapobiegać ich składowaniu na wysypiskach. Eksperci podkreślają, że szczególnie istotna jest właściwa zbiórka oraz przetwarzanie odpadów opakowaniowych.

 

Przetwarzanie odpadów pomoże chronić środowisko i oszczędzać zasoby

Wytyczne obowiązujące w gospodarce odpadami określają hierarchię postępowania z nimi. Priorytetem jest zapobieganie ich powstawaniu. Kolejnym działaniem powinno być przygotowanie odpadów do ponownego użycia, np. mycie, wyparzanie, czyszczenie itp. Dopiero następny w hierarchii – jako energochłonny –  jest recykling produktowy bądź materiałowy – przetwarzanie odpadów mające na celu wyprodukowanie z nich nowego produktu (docelowo takiego samego, podobnego lub zbliżonego) bądź materiału – czasem zupełnie innego od produktów, z jakich powstał. Warto podkreślić, że przetwarzanie odpadów w ten sposób częstokroć jest bardziej opłacalne, niż wyprodukowanie produktu z „pierwotnego surowca” – widać to na przykładzie produkcji butelek PET.

Energia ze śmieci – spalarnie, biogazownie

Jeśli recykling odpadów nie jest opłacalny bądź jest niemożliwy (np. zbyt drobna frakcja), stosuje się odzysk energii z odpadów – termiczny bądź za pomocą biogazowni przy miejscach, w których są kompostowane odpady organiczne. Dobrym przykładem odzysku energetycznego  z odpadów są: krakowska spalarnia śmieci oraz składowisko odpadów na Baryczy wyposażone w biogazownię. Spalarnia śmieci w Krakowie produkuje ilość prądu energii elektrycznej, która wystarczyłaby do zasilenia wszystkich tramwajów w Krakowie – nie wspominając o tym, że dodatkowo wytwarza energię cieplną w ramach kogeneracji. Spalanie odpadów stanowi dobre źródło energii, ponieważ wytwarzanie odpadów nierozerwalnie związane jest z funkcjonowaniem ludzi. Można więc być pewnym, że jest to stosunkowo „stałe” źródło – śmieci przywożone są cały czas.

Każdy może mieć wpływ na skuteczne gospodarowanie odpadami

Duże znaczenie dla  możliwości efektywnego wykorzystywania odpadów ma właściwe wstępne segregowanie, tzn. oddzielne zbieranie frakcji PMTS – papier, metal, tworzywa sztuczne, szkło nadającej się do recyklingu oraz odpadów organicznych. Dzięki temu większa ilość śmieci trafia do przetworzenia w sposób gwarantujący udany odzysk surowców bądź energii. Co prawda na sortowni ma miejsce dalsze manualne i automatyczne sortowanie, jednak trafiające tam odpady  powinny być wstępnie posegregowane (np. żeby nie zostały dodatkowo zabrudzone). Wobec tego niezwykle istotny jest aspekt edukowania społeczeństwa oraz rozpowszechniania postaw przyjaznych środowisku, również w zakresie gospodarki odpadami. Ważne jest również zachęcanie konsumentów do wybierania produktów w minimalistycznych opakowaniach oraz wykonanych z materiałów łatwych do przetworzenia. Z tego właśnie powodu został on uwzględniony również w finansowanym przez NFOŚiGW programie.

Gospodarka o obiegu zamkniętym w gminie – program pilotażowy realizowany będzie w latach 2017-2020, przy czym zobowiązania, rozumiane jako podpisywanie umów, podejmowane będą do 31 grudnia 2018 r., a środki wydatkowane będą do 2020 r. Budżet programu wynosi do 45 mln zł, w tym na dotacje zarezerwowano 20 mln zł a na pożyczki – 25 mln zł.

 

Szczegóły naboru:

http://www.nfosigw.gov.pl/oferta-finansowania/srodki-krajowe/programy-priorytetowe/gospodarka-o-obiegu-zamknietym/gospodarka-o-obiegu-zamknietym-w-gminie/

Źródło: informacje prasowe NFOŚiGW

 

 

Redakcja GLOBEnergia