W wielu krajach energetyka słoneczna staje się coraz bardziej popularna, zarówno w zastosowaniach mieszkaniowych, jak i komercyjnych. SolarPower Europe przeanalizowało 10 tematów i trendów, które wspierają upowszechnianie energii słonecznej i określają zarówno wyzwania, jak i rozwiązania.

Fotowoltaika szybko staje się najtańszym źródłem energii elektrycznej, wyprzedzając konwencjonalne elektrownie w kilku częściach świata. Mimo to udział energii słonecznej na większości rynków jest mniejszy niż 5%. Co się zmieni się w słonecznej energetyce?

1.Małe jest piękne: Instalacje na małą skalę i europejski tranzyt energetyczny

Potencjał słońca powoli ujawnia się w rzeczywistym zdecentralizowanym systemie energetycznym, który umożliwia integrację zmiennych źródeł energii elektrycznej i odpowiednio rozpoznaje zalety małych, czystych i lokalnych instalacji słonecznych. Te słoneczne systemy dachowe mogą konkurować w cenie detalicznej z ofertą zasilania w większości miejsc na świecie. Małe systemy słoneczne stanowią trzon zdigitalizowanego, zdekarbonizowanego, rozproszonego i zdemokratyzowanego systemu energetycznego, który umożliwia konsumentom wykorzystanie czystej, taniej i lokalnej energii elektrycznej.

Opłacalne przejście w kierunku czystszego i bardziej zdecentralizowanego systemu elektroenergetycznego, który uwolni potencjał gospodarczy i społeczny instalacji słonecznych o niewielkiej skali, będzie bazowało na kilku kwestiach:

• Rynki „Fit-for-RES”: Bardziej płynne i krótkoterminowe rynki są potrzebne, aby stworzyć równe szanse między mniejszymi i większymi generatorami energii w Europie i zintegrować udział nowych graczy poprzez usługi magazynowania i agregacji. Wdrożenie rynków odpowiednich do instalacji PV poniżej 500 kW będzie kluczową cechą do opracowania nowych modeli biznesowych energii słonecznej.

• Stworzenie ram prawnych, które zachęcą małe instalacje fotowoltaiczne: Smallscale solar stanowi znaczącą szansę dla Europy pod względem korzyści gospodarczych i związanych z zatrudnieniem – i może zapewnić 150 000 miejsc pracy w 2021 roku

• Wzmocnienie pozycji odnawialnych prosumentów w Europie: Takie instalacje będą również dostarczać cennych usług do sieci elektrycznych, przygotowując rynek do przyjmowania nowych usług w zakresie dostaw energii i agregacji. Odnawialni prosumenci nie powinni zatem być narażeni na nieproporcjonalne obciążenia i opłaty, jak ma to miejsce w przypadku niektórych krajów UE.

• Elastyczna mapa działania dla europejskich rynków energii elektrycznej: Odpowiedni plan działania na rzecz elastyczności pozwoliłby na wycofanie najbardziej nieelastycznych i zanieczyszczających aspektów produkcyjnych oraz promowanie przenikania kluczowych technologii prorozwojowych.

• Ograniczenie stosowania mechanizmów wynagradzania zdolności: Termin w szczególności odnosi się do nieelastycznych konwencjonalnych mocy produkcyjnych, które hamują rozwój solarnego sektora energetyki

2. Główne zasady sektora solarnego: Idealne połączenie

Energia słoneczna jest najbardziej zrewolucjonizowaną technologią odnawialną. Można ją zasadniczo dodać lub zintegrować z każdym komponentem zrównoważonego obszaru miejskiego: wiatami samochodowymi, miejskim oświetleniem, punktami ładowania, dużymi i małymi budynkami czy barierami dźwiękochłonnymi. Posiada zdolność instalacji bardzo blisko punktów poboru,co pozwala uniknąć znacznych strat sieci. Dotyczy to również rozproszonych elektrowni słonecznych na dużą skalę, które dostarczają energię elektryczną na przykład dla społecznościowych rozwiązań słonecznych.

• Inteligentne budynki słoneczne
Modułowość i wszechstronność zintegrowanych rozwiązań solarnych w budownictwie stanowią wielką szansę dla miast, które chcą zachować swoją tożsamość architektoniczną, a jednocześnie dają przykład, budując nie tylko budynki pasywne, ale i energooszczędne. Pokrycie wszystkich niewykorzystanych elewacji budynków i dachów za pomocą energii słonecznej może zdecydowanie pomóc w dekarbonizacji zasobów budowlanych w Europie.

• Cyfrowy handel typu peer-to-peer
Technologia opierająca się na przekazywaniu wyprodukowanej energii innym odbiorcom. Prosumenci energii słonecznych wkrótce będą mogli w coraz większym stopniu dostarczać również sąsiadom, generując dodatkową wartość ze swoich instalacji PV

3. Mobilność solarów: Wybór słońca przez kierowców

Elektromobilność szybko wyłania się z globalnego trendu, otwierając nowy świat nowe możliwości dla energii słonecznej. Transport stanowi obecnie drugi, najbardziej emitujący zanieczyszczenia sektor w Europie. Ponieważ świat zaczyna poważnie angażować się w e-mobilność, kluczowe jest zapewnienie energii produkowanej dzięki dodatkowym źródłom energii odnawialnej.

• Energia słoneczna i samochody: Energia słoneczna wykorzystana w transporcie przyczynia się do zwiększenia udziału energii ze źródeł odnawialnych w transporcie.

• Sprzężenie sektorowe: pojazdy elektryczne staną się częścią systemu łączącego zdecentralizowaną produkcję z technologiami cyfrowymi i magazynowania. Pojazdy i akumulatory zasilane energią słoneczną ułatwią integrację energii słonecznej w systemie energetycznym, zapewniając nowe usługi w zakresie elastyczności.

• Innowacja i wiodąca pozycja w przemyśle: połączenie energii słonecznej i elektromobilności odblokuje nowe modele biznesowe. Wodór i akumulatory zasilane energią słoneczną, samochody zasilane energią słoneczną, elastyczne ogniwa słoneczne nowej generacji do integracji produktów – możliwości przemysłowe są niezliczone.

4. Magazynowanie: Uwolnienie potencjału dla partnera

Głównym trendem związanym z wdrażaniem energii słonecznej na rynek jest jej kolokacja z magazynowaniem baterii. Magazynowanie zwiększa elastyczność i pozwala na zwiększenie integracji systemów fotowoltaicznych. Ponadto z magazynowanej energii można korzystać przez całą dobę lub wykorzystać w momencie wysokich cen energii na rynku.

5. Zrównoważony rozwój środowiska: Energetyka słoneczna – trwała zielona moc.

Rozwiązania solarne zapewniają najbardziej zrównoważone źródło energii elektrycznej. Systemy energii słonecznej są produktami przemysłowymi, a zatem ich wytwarzanie pociąga za sobą pewne oddziaływanie na środowisko. Są one jednak znikome gdy bierze się sam produkt – odnawialne wytwarzanie energii. Ślad ekologiczny jednostki wytwarzanej energii słonecznej pozostaje niewielkim odsetkiem konwencjonalnych technologii kopalnych, oferując jeden z najbardziej opłacalnych sposobów uniezależnienia wytwarzania energii od skutków środowiskowych i zdrowotnych.

Dzięki ciągłemu wysiłkowi w dziedzinie badań i innowacji z branży solarnej, zarówno ślad ekologiczny jak i czas zwrotu są stale ulepszane, ponieważ ewolucja energii słonecznej nadejdzie jako jedna z najniższych kosztowych technologii wytwarzania energii, która rozwija się również szybciej niż jakakolwiek inna ze swoich rówieśników. Od 1975 r. wpływ produkcji PV na środowisko został radykalnie zredukowany – przy każdym podwojeniu zainstalowanej mocy w fotowoltaice zużycie energii zmniejszyło się o 12 do 13%, a ślady gazów cieplarnianych o 17 do 24%.

6. Długoterminowa wydajność systemu słonecznego z drobną pomocą “przyjaciół”

Europa jest kontynentem z najstarszą flotą elektrowni fotowoltaicznych, co sprawiło, że zainteresowane strony stosunkowo wcześnie zorientowały się, że potrzebują odpowiedniej współpracy z innymi firmami, czerpiąc z tej relacji obopólną korzyść.
Wiodące europejskie firmy, działające w sektorze OZE, wspólnie stworzyły słoneczną markę O&M Best Practices Mark, opartą na samocertyfikacji, promującą przejrzystość i doskonałość na rynku energii słonecznej.

Znak umożliwia wszystkim wykonawcom O&M słuszne odniesienie się do kwestii energetycznych:

• Starzenie się instalacji fotowoltaicznych
• Zwiększenie liczby instalacji fotowoltaicznych z wygasającą gwarancją wydajności od wykonawcy
• Dojrzewanie środowisk regulacyjnych: odchodzenie od wysokich i korzystnych taryf gwarantowanych na rzecz mechanizmów rynkowych wymagających długoterminowej optymalnej wydajności
• Gromadzenie doświadczeń O&M i konsolidacja rynku usług O&M w Europie, rynek z największą i najstarszą flotą fotowoltaiki
• Największe i najszybciej rosnące rynki opierają się głównie na dużych zakładach solarnych, które potrzebują kontraktów O&M

7. Porozumienia w sprawie zakupów słonecznych: Zwiększenie udziałów prywatnego sektora

Rok 2017 był kolejnym rekordowym rokiem dla odnawialnych korporacyjnych umów PPA, a na całym świecie zainstalowano ponad 5,4 GW dodatkowej mocy.
Aby uwolnić ten potencjał, kraje UE powinny docenić wartość kontraktów PPA, zapewniając przedsiębiorstwom czyste i konkurencyjne dostawy energii oraz uzupełniając publiczne inwestycje w technologie czystej energii.

Swój udział w produkcji energii, poszerzyła grupa prosumentów, którzy samodzielnie i niezależnie pokrywają własne potrzeby energetyczne. Dzięki temu zabiegowi i zaufaniu przeciętnemu odbiorcy energii, sektor solarny rozrósł się i stał się bardziej elastyczny, ze względu na unikatowość działań każdej jednostki wytwórczej.

8. Przetargi: Kontrola wzrostu i kosztów

Przetargi lub aukcje zyskują popularność w sektorze energii słonecznej na całym świecie w ostatnich latach. Kluczowe czynniki są zwykle dwojakie: kontrolowanie wzrostu przy utrzymaniu wydatków na jak najniższym poziomie. Stanowi to wyraźny kontrast w stosunku do tradycyjnych nieograniczonych taryf gwarantowanych, które były preferowanym sposobem zachęcania do wykorzystywania energii słonecznej w przeszłości, ale wiąże się z ryzykiem nieograniczonej ekspansji i wysokich kosztów, jeśli nie są odpowiednio zaprojektowane.

Dlatego wdrożono jasno określone zasady przetargowe:

• Wprowadzenie przetargów specyficznych dla technologii, jasno określając wolumeny, które mają być sprzedawane na aukcji, oraz ich częstotliwość za pomocą przejrzystych, wieloletnich strategii
• Projekty o mocy mniejszej niż 1 MW są trwale wyłączone z tych przetargów i powinny nadal kwalifikować się do innych form mechanizmów wsparcia
• Wprowadzenie kary za opóźnione projekty. Liczba niezrealizowanych projektów zostanie zmniejszona poprzez podejście z rozłożeniem zobowiązań
• Podanie odpowiednich danych dotyczących aukcji do wiadomości publicznej. Ponowne złożenie ofert odrzuconych jest możliwe po bardzo niskich kosztach.

9. Energia słoneczna na rynkach wschodzących: Niewykorzystany potencjał

Energia słoneczna jest kluczowym czynnikiem przyczyniającym się do transformacji energetycznej rynków wschodzących i regionów, czego przykładem są szybko rozwijające się kraje europejskie, USA czy Indie, które stały się trzecim co do wielkości fotowoltaicznym rynkiem energetycznym.
Potencjał solarny na światowym rynku, 2018-2022.

Na drodze do tego nowego „Słonecznego Eldorado” stoi szereg wyzwań, w tym polityka i stabilność regulacyjna, procesy administracyjne i proceduralne w krajach rozwijających się, a także wyzwania finansowe i bankowość. Inicjatywy prowadzone przez przemysł, takie jak francuska inicjatywa Terrawatt i Global Solar Council, pracują nad konkretną standaryzacją i projektami ułatwień rynkowych, aby odblokować potencjał inwestycyjny w najbardziej obiecujących regionach.
Kraje rozwinięte powinny nadal współpracować z krajami wschodzącymi i wykorzystywać know-how branży solarnej, aby uwolnić niewykorzystany potencjał i upewnić się, że sektor solarny będzie odgrywał swoją rolę w przyczynianiu się do rozwoju społeczno-gospodarczego na całym świecie.
Z kolei decydenci krajów rozwiniętych powinni upewnić się, w porozumieniu z przemysłem fotowoltaicznym, że publiczne pieniądze wpuszczane do finansowania są wykorzystywane w najbardziej efektywny sposób.

10. Aktualizacja technologii: Jak jeszcze obniżyć koszty?

Przyglądając się rozkładowi kosztów w systemie fotowoltaicznym, moduły nadal mają największy udział w kosztach – to prawie połowa całkowitych kosztów kapitałowych systemu. W związku z tym skupienie się na obniżaniu kosztów jest zorientowane właśnie na modułach.

Rynek zdobywają teraz produkty oparte na technologii monokrystalicznej. Technologia mono zaczęła zdobywać akcje po tym, jak producenci zaczęli przechodzić na niższe koszty przetwarzania i wyższe wydajność, co w efekcie przekłada się na dużo niższe koszty w stosunku do wysokiej jakości paneli fotowoltaicznych.


KONGRES TRENDY ENERGETYCZNE

Rozproszona produkcja energii, elektryfikacja ogrzewania, magazynowanie energii, elektromobilność, digitalizacja procesów to wyzwania dla integracji sektorów nowoczesnej energetyki. Jak dostosowaćsię do zmian nadchodzących w ciągu 2 do 5 lat?

Które technologie mają szanse na rozwój a które znikną z rynku? Które regulacje wpływają na
zmiany? Energooszczędne i inteligentne budynki, czyste powietrze, termomodernizacja. To tematy i zagadnienia Kongresu – Trendy Energetyczne.

Zapraszamy na Kongres Trendy Energetyczne, który odbędzie się w dniach 22-23 listopada 2018 w Auli Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie. Do udziału w Kongresie zapraszamy naukowców, praktyków, przedstawicieli instytucji rządowych i samorządów lokalnych, przedsiębiorców, inwestorów, firmy usługowe i konsultingowe, doktorantów i studentów, a także inne osoby zainteresowane energetyką.

Bieżące informacje szczegółowe oraz formularz zgłoszeniowy dostępne są stronie:
www.globenergia.pl/trendyenergetyczne

Redakcja GLOBEnergia