KPRM i MR chcą uzupełnienia Oceny Skutków Regulacji (OSR) do projektu rozporządzenia ME w sprawie obowiązku OZE na 2018 rok m.in. o koszty po stronie wytwórców i odbiorców energii – wynika z opinii zgłaszanych w ramach uzgodnień projektu.

Zwiększenie obowiązku umorzenia

Minister Energii pod koniec lipca przedstawił projekt rozporządzenia w sprawie obowiązku nabywania i umarzania świadectw pochodzenia energii z OZE na 2018 rok. Aby rozwiązać problem nadpodaży uprawnień majątkowych związanych z wytwarzaniem energii ze źródeł odnawialnych, planowane jest zwiększenie tzw. obowiązku umorzenia. Zgodnie z projektem, obowiązek dotyczący zakupu zielonych certyfikatów ma wzrosnąć do 17,5 proc. z 15,4 proc. w 2017 roku. Natomiast obowiązek zakupu świadectw pochodzenia energii z biogazu rolniczego, czyli certyfikatów błękitnych, zostanie zmniejszony do 0,5 proc. z 0,6 proc. w 2017 roku. Łącznie obowiązek OZE na 2018 r. ma wynieść 18 procent. Zapisany w ustawie o OZE udział ilościowy sumy energii wynikającej z umorzonych świadectw pochodzenia energii z OZE wynosi 20 procent.

Problem nadpodaży uprawnień majątkowych wg Ministerstwa Energii i Ministerstwa Rozwoju

Resort energii podał w Ocenie Skutków Regulacji, że zmniejszenie wysokości udziału do łącznego poziomu 18 proc. (czyli o 2 p.p. w stosunku do zapisu ustawowego), przyczyni się do ograniczenia kosztów systemu wsparcia odnawialnych źródeł energii oraz będzie miało negatywne oddziaływanie na beneficjentów systemu wsparcia opartego na zielonych certyfikatach. W uzasadnieniu ministerstwo podało, że zmniejszenie udziału do łącznie 18 proc. (z 20 proc. w ustawie) „wynika z konieczności zabezpieczenia interesów odbiorców końcowych energii elektrycznej przed zbyt gwałtownym wzrostem cen energii elektrycznej wynikającej ze wsparcia rozwoju odnawialnych źródeł energii oraz uwzględnia dodatkowo odpływ podmiotów z systemu tzw. zielonych certyfikatów do systemu aukcyjnego”. Z kolei, podwyższenie obowiązku w stosunku do poziomu 16 proc. obowiązującego w 2017 r. wynika z uwzględnienia przez resort niskich cen zielonych certyfikatów.

Wątpliwości co do wysokości obowiązku umorzenia

W stanowisku zgłoszonym w ramach uzgodnień Ministerstwo Rozwoju oceniło, że projektodawca, proponując poziom o 2 punkty procentowe niższy niż w ustawie, nie wskazuje „jakie realne korzyści (oszczędności) przyniesie to odbiorcom energii elektrycznej, którzy finalnie poniosą koszty związane z koniecznością zakupu i przedstawienia do umorzenia ww. świadectw„.

Producenci OZE decydując się na realizację inwestycji w OZE bazowali na prognozach przyszłych dochodów, które określała ustawa o OZE (z 2012 r). Na tej podstawie otrzymali również pożyczki i kredyty pod inwestycję. Tymczasem istniejąca od 2011 r. nadwyżka zielonych certyfikatów skutkuje rosnącymi stratami ponoszonymi przez sektor wytwórców OZE, które w 2016 r. sięgnęły ok. 3 mld zł” – napisał wiceminister Witold Słowik, uzasadniając wysokość zwiększenia obowiązku oraz przyczynę wprowadzenia tych regulacji.

Sceptyczne opinie nt. Oceny Skutków Regulacji

„Dołączony do projektu OSR nie rozróżnia i nie szacuje w części ilościowej potencjalnych efektów związanych z wprowadzeniem regulacji dla poszczególnych grup odbiorców i wytwórców. Należy zwrócić uwagę, iż potencjalne korzyści będą rozproszone na wiele grup, zaś straty poniesie skoncentrowana grupa podmiotów. Z tego powodu koniecznym wydaje się być oszacowanie przeciętnej korzyści dla odbiorcy energii elektrycznej oraz wzmiankowanego tylko w OSR negatywnego efektu dla wytwórców” – dodał, wyrażając sceptycyzm wobec dotychczas wykonanej Oceny Skutków Regulacji. Zwraca uwagą, że zarówno korzyść, jaką poniesie odbiorca energii, jak i straty po stronie wytwórcy, powinny być bardziej dokładnie oszacowane – tak, aby była możliwa ich rzetelna ocena. Właściwie przeprowadzona Ocena Skutków Regulacji pomoże zarówno ograniczyć straty po stronie prosumentów, jak również oszacować, na ile wprowadzone rozwiązanie rzeczywiście pomoże zmniejszyć problem nadpodaży tzw. zielonych certyfikatów. Konieczne jest również zweryfikowanie, czy korzyści po stronie odbiorców energii będą dla nich zauważalne (np. jako sporo niższe opłaty za energię).

Ocena Skutków Regulacji ważnym czynnikiem w kształtowaniu prawa

Warto wspomnieć, że wg strony Rządowego Procesu Legislacyjnego inny kontrowersyjny projekt – nowelizacja ustawy o odnawialnych źródłach energii – był zwolniony z obowiązku wykonania Oceny Skutków Regulacji. Być może  – w połączeniu z brakiem etapu konsultacji społecznych oraz nieuwzględnieniem stanowiska Prezesa URE – był to jeden z czynników, które doprowadziły do ukształtowania się projektu ustawy w dość specyficznej formie, wyraźnie faworyzującej wielkie spółki energetyczne. Sporządzenie OSR umożliwia prognozowanie możliwych konsekwencji wprowadzonych zmian w prawie, tym samym mogąc zapobiec najbardziej negatywnym skutkom.

Konieczna bardziej szczegółowa ocena

Resort rozwoju wnioskuje m.in. o uzupełnienie kosztów w Ocenie Skutków Regulacji, wskazanie wynikających ze zmian korzyści dla odbiorców energii, związanych z niższym niż wskazuje ustawa o OZE poziomem ilości świadectw pochodzenia energii z OZE koniecznym do umorzenia w 2018 r. oraz wyszczególnienie kosztów, jakie poniesie sektor wytwórców OZE.  Resort domaga się również wskazania informacji, jaka jest wysokość podwyżki dla przeciętnego gospodarstwa domowego w 2018 r. w stosunku do 2017 r. oraz ile wynosiłaby ta podwyżka w przypadku scenariusza bazowego.

Kancelaria Prezesa Rady Ministrów o projekcie dot. obowiązku umorzenia

Kancelaria Prezesa Rady Ministrów w swoim stanowisku wskazuje, że konieczne jest przedstawienie w OSR oczekiwanego wpływu zmian na koszty po stronie odbiorców energii oraz przychody po stronie wytwórców energii z OZE, przy scenariuszu bazowym opartym na obowiązujących w obecnym stanie prawnym poziomach obowiązku umorzenia świadectw pochodzenia. OSR wymaga także uzupełnienia o przedstawienie wpływu regulacji na rynek świadectw pochodzenia oraz na realizację zakładanego na 2021 r. udziału OZE w energii elektrycznej.

Zgodnie z projektem rozporządzenie dotyczące obowiązku umorzenia ma wejść w życie z dniem 30 sierpnia 2017.

 

Źródło: biznes.onet.pl

 

 

Redakcja GLOBEnergia