Pomimo niekorzystnych dla branży OZE regulacji prawnych wprowadzanych w tym roku, obserwuje się coraz więcej inwestycji w odnawialne źródła energii. Szczególnie pokaźnym rozwojem cieszy się generacja rozproszona. Instalacje pojawiają się w gospodarstwach domowych i budynkach użyteczności publicznej. Dużą zasługę w tym niejednokrotnie mają władze lokalne, oddziały WFOŚiGW oraz fundusze europejskie.

Doskonałym przykładem rozpowszechniania generacji rozproszonej jest Ruda Śląska. 51 domów jednorodzinnych w tej miejscowości będzie zasilanych energią odnawialną, za pomocą systemów fotowoltaicznych i kolektorów słonecznych oraz pomp ciepła. W piątek rozpocznie się nabór wniosków w ramach tego współfinansowanego z unijnych środków przedsięwzięcia.

Zasługa samorządu lokalnego i unijnych funduszy

Nabór na wnioski o dofinansowania będzie trwał dwa tygodnie. Uczestnicy projektu zapłacą za instalacje tylko 15 proc. wartości urządzeń oraz podatek VAT od ich montażu. Jest to wysoka dotacja, bardzo korzystna dla przyszłych właścicieli instalacji. Ponad 1 mln zł na realizację przedsięwzięcia to środki unijne pozyskane przez rudzki samorząd. „Spodziewamy się, że będzie wielu chętnych do skorzystania z naszego programu. Promowani będą ci mieszkańcy, którzy przed dwoma laty wzięli udział w ankiecie dotyczącej zapotrzebowania na instalacje produkujące energię ze źródeł odnawialnych” – wyjaśnił we wtorek wiceprezydent Rudy Śląskiej Krzysztof Mejer. Takie działania władz lokalnych są znakomitym przykładem integracji etapu rozpoznawczego z wdrożeniem działań wspierających rozwój przyjaznej środowisku energetyki.

Kto skorzysta z dofinansowań?

Niezbędnym warunkiem uczestnictwa w naborze jest posiadanie pozwolenia na użytkowanie budynku. Nabór dotyczy gotowych już budynków – domy w trakcie budowy mogą być kwalifikowane dopiero do drugiego etapu projektu, który będzie realizowany, jeżeli miasto pozyska środki na ten cel. Samorząd zamierza o nie aplikować w przyszłym roku. O akceptacji wniosku decydować będą również techniczne możliwości wykonania instalacji w poszczególnych budynkach – ważne są kryteria takie jak m. in.:  rodzaj dachu i jego kierunek, zacienienie dachu, roczne zużycie energii w budynku, ilość osób mieszkających w nim itp.

W trakcie naboru, który potrwa do 10 sierpnia, zainteresowani mieszkańcy będą mogli skorzystać z pomocy wyłonionego przez samorząd operatora, który udzieli szczegółowych informacji o warunkach naboru i szczegółach inwestycji.

Odnawialna energia z różnych źródeł

Spośród 51 instalacji, które zamierza sfinansować samorząd, 31 to instalacje fotowoltaiczne, 15 – solarne, a 5 – pompy ciepła. Taki podział jest wynikiem ankiety przeprowadzonej dwa lata temu wśród mieszkańców domów jednorodzinnych. Dotyczyła ona zapotrzebowania na instalacje produkujące energię ze źródeł odnawialnych. Odpowiedziało na nią 154 mieszkańców, którzy chcieliby wykonać taką inwestycję otrzymawszy pomoc finansową. Ankieta miała na celu określenie potrzeb mieszkańców przed wprowadzeniem projektu. Jako rezultat, mieszkańcy uczestniczący w projekcie zapłacą jedynie 15 proc. wartości całej instalacji oraz wartość wynoszącego 8 proc. podatku VAT za usługę montażu instalacji na dachu budynku mieszkalnego lub 23 proc. w przypadku instalacji na budynku gospodarczym lub na gruncie. Wynika to z odmiennej stawki podatku dla instalacji na dachu domu mieszkalnego, a innej dla instalacji gruntowej.  Pozostałe koszty zostaną pokryte z funduszu unijnego.  Prace zrealizuje firma wyłoniona w przetargu przez Urząd Miasta.

Korzyść dla mieszkańców i środowiska

Według wyliczeń ekspertów,  zastąpienie konwencjonalnych źródeł energii odnawialnymi w 51 domach jednorodzinnych  zmniejszy emisję dwutlenku węgla o ponad 47 ton rocznie, a emisję przyczyniającego się do powstawania smogu pyłu PM10 – o 40 kilogramów rocznie. Są to imponujące liczby, które pozwalają zobrazować, jak wielką korzyścią dla miejscowości jest przechodzenie na energię odnawialną. Dzięki temu zmniejszy się ilość szkodliwych gazów wdychanych przez mieszkańców. Zarówno poprawa jakości środowiska, jak i oszczędności na rachunkach za prąd stanowią znaczące korzyści wynikające z budowy instalacji.

Zasługa funduszy europejskich i działań samorządowców

Środki pozyskane przez samorząd Rudy Śląskiej pochodzą z części funduszy unijnego Regionalnego Programu Operacyjnego przeznaczonej na odnawialne źródła energii, w ramach tzw. Zintegrowanych Inwestycji Terytorialnych. Pierwotnie rudzki projekt nie znalazł się na liście wybranych do dofinansowania; uwzględniono go dopiero po proteście samorządowców, na podstawie powtórnej analizy.

Projekt jest jednym z elementów realizacji miejskiego Planu Gospodarki Niskoemisyjnej oraz Strategii Rozwoju Miasta Ruda Śląska na lata 2014-2030. W zeszłym roku miasto pozyskało ponad 900 tys. zł unijnej dotacji na instalacje fotowoltaiczne dla trzech obiektów sportowych: hali i dwóch basenów oraz budynków użyteczności publicznej: Urzędu Miasta, Centrum Zarządzania Kryzysowego i Straży Miejskiej. Instalacje przy obiektach sportowych już pracują, a fotowoltaika dla Urzędu Miasta i Straży Miejskiej powstanie w tym roku. Właśnie ogłoszony został przetarg na realizację tego zadania. Są to znaczące inwestycje, pozwalające mocno zredukować wydatki na energię elektryczną dla tych instytucji.

Od początku unijnej perspektywy finansowej na lata 2014-2020 Ruda Śląska pozyskała z funduszy europejskich ponad 180 mln zł na realizację 30 projektów. Na ocenę czeka 10 wniosków na łączną kwotę ponad 130 mln zł. Kilka z nich bezpośrednio dotyczy odnawialnych źródeł energii.

Źródła: Polska Agencja Prasowa; www.cire.pl

Redakcja GLOBEnergia