1 lipca 2011 Polska po raz pierwszy w historii członkostwa w Unii Europejskiej objęła przewodnictwo Rady Unii Europejskiej. Wielu ekspertów zastanawia się, czego Polsce uda się dokonać w ciągu kolejnych sześciu miesięcy i jakie wrażenie pozostawimy zarówno na europejskiej, jak i międzynarodowej arenie. Wśród tematów, nad którymi Polska Prezydencja będzie chciała się pochylić ze szczególną uwagą, znajdą się między innymi kwestie związane z sektorem energetyki, jak bezpieczeństwo dostaw surowców energetycznych czy promocja wykorzystania w Europie gazu łupkowego.

 

Specyfika Prezydencji Unii Europejskiej

 

Rada Unii Europejskiej (ang. The Council of the European Union) wraz z Komisją Europejską i Parlamentem Europejskim jest jednym z trzech głównych ciał ustawodawczych Unii Europejskiej. Od czasu wejścia w życie traktatu z Lizbony 1 grudnia 2009 roku program pracy Prezydencji przedkładany jest w tzw. triach Prezydencji. Pierwszy taki zespół składający się z przedstawicieli rządów Hiszpanii, Belgii i Węgier właśnie kończy swoją kadencję. Polska 1 lipca zaproponuje program pracy na kolejne 18 miesięcy, który będzie realizować wraz z Danią i Cyprem (w odpowiedniej kolejności). Podczas gdy dla Polski i Cypru będzie to debiut, Dania już po raz siódmy będzie obejmować przewodnictwo w Radzie UE. Do głównych zadań Prezydencji należy prowadzenie prac Rady UE, koordynacja formalnych i nieformalnych spotkań – w tym Unijnych Szczytów. Prezydencja odpowiada także m.in. za współpracę z innymi instytucjami UE, zdawanie regularnych sprawozdań z pracy Rady przed Parlamentem Europejskim oraz wypracowywanie kompromisów pomiędzy krajami członkowskimi w przypadku kontrowersyjnych kwestii politycznych. Należy zauważyć, że polski rząd będzie zobowiązany odgrywać rolę bezstronnego mediatora, aby wypracowywać porozumienia uwzględniające interesy wszystkich krajów członkowskich UE. Na żadnym etapie Prezydencji nie wolno promować i lobbować za interesami własnego kraju. Obowiązki Prezydencji w kontekście polityki zagranicznej zostały ograniczone wraz w wejściem w życie traktatu lizbońskiego, który ustanowił nowe stałe stanowisko Wysokiego Przedstawiciela ds. Zagranicznych i Polityki Bezpieczeństwa. Obecnie Wiceprzewodnicząca Komisji Europejskiej Baronessa Catherine Ashton odpowiedzialna jest za polityczne relacje UE z krajami trzecimi.

 

zobacz także:

Wykorzystanie OZE w Polsce na tle Unii Europejskiej

 

Priorytety Polskiej Prezydencji

 

W marcu 2011 roku Rada Ministrów RP przyjęła trzy priorytety Polskiej Prezydencji, są to Integracja europejska jako źródło wzrostu, Bezpieczna Europa oraz Europa korzystająca na otwartości. Co te hasła oznaczają w praktyce? Mianowicie, po ostatnich latach walki z kryzysem Europa powinna przejść do kolejnego etapu i zacząć debatę nad przyszłymi kierunkami rozwoju europejskiej gospodarki. Dlatego też Polska w pierwszej kolejności chce skupić się na rozwoju Europejskiego rynku wewnętrznego ze szczególnym uwzględnieniem rozwoju rynku usług elektronicznych, umożliwienia przeprowadzania transgranicznych transakcji on-line oraz zmniejszenia kosztów usług w roamingu. Kolejne priorytety to szeroko pojęte wzmocnienie bezpieczeństwa w Europie (drugi priorytet Prezydencji), uwzględniające bezpieczeństwo energetyczne, politykę obronną czy bezpieczeństwo zasobów żywności, a także rozwój relacji handlowych z krajami trzecimi (trzeci priorytet Prezydencji). Polska między innymi ma nadzieję na ustanowienie nowych ram współpracy między UE a Rosją oraz doprowadzenie do zakończenia rundy wielostronnych negocjacji handlowych tzw. Rundy Doha, w ramach Światowej Organizacji Handlu (WTO).

 

Bezpieczeństwo Energetyczne

 

Stabilność dostaw surowców energetycznych jest kluczowym warunkiem rozwoju każdej gospodarki. Szereg wydarzeń na światowych rynkach energetycznych ma wpływ na możliwość zapewnienia w Europie stabilnych i dostępnych cenowo dostaw energii. Globalne wahania popytu i podaży energii, zmiany klimatyczne, niestabilność polityczna w regionach producentów surowców energetycznych, dostęp do ropy i gazu, szereg potrzeb inwestycyjnych, rozwój nowych technologii to tylko kilka z problemów, których rozwiązanie wymaga międzynarodowej współpracy. Mimo ciągłego nawoływania polityków UE, aby mówili jednym głosem w kwestiach energetyki, bieżące działania nie w pełni wykorzystują siłę wspólnego rynku UE i czasem nie odpowiadają strategicznym interesom energetycznym całego regionu, skupiając się na priorytetach poszczególnych krajów członkowskich. Unia Europejska wciąż zmagająca się z efektami kryzysu gospodarczego musi zagwarantować stabilność energetyczną na wspólnym rynku, aby stworzyć lepsze warunki dla wzrostu i rozwoju gospodarczego. Wejście w życie Traktatu z Lizbony umożliwiło rozwój wspólnej, solidarnej polityki energetycznej UE. Polska podczas swojej pierwszej Prezydencji chce wykorzystać daną szansę, aby wzmocnić tę politykę UE. Polski rząd jest zdania, że pozycja UE wobec głównych producentów surowców energetycznych i państw tranzytowych może być silniejsza, a Unia powinna sprawniej działać w międzynarodowym środowisku energetycznym. Według Waldemara Pawlaka, Wicepremiera, Ministra Gospodarki „jednym z najważniejszych aspektów rozwoju unijnej polityki energetycznej będzie zwiększenie spójności działań UE w obszarze stosunków międzynarodowych”. W tym kontekście Polska planuje przeprowadzić analizę aktualnego stanu zewnętrznej polityki energetycznej, aby przyczynić się do sprawnego stworzenia nowej strategii energetycznej na najbliższe lata. Polskie Ministerstwo Gospodarki planuje debatę wśród państw członkowskich na ten temat już podczas pierwszego pod polskim przewodnictwem nieformalnego posiedzenia Rady do spraw Energetyki w dniach 19-20 września we Wrocławiu. Termin tego spotkania będzie zbiegał się z planowaną przez Komisję Europejską publikacją komunikatu skierowanego do Parlamentu Europejskiego i Rady UE w sprawie zewnętrznej polityki energetycznej i współpracy międzynarodowej. Jednak Polska Prezydencja nie będzie pionierem, jeśli chodzi o promowanie działań na rzecz rozwoju międzynarodowego wymiaru polityki energetycznej….

 

Magdalena Makieła

Czytaj całość w GlobEnergia 4/2011

okładka-globenergia-4-2011Image13