Centrum Zrównoważonego Rozwoju i Poszanowania Energii WGGiOŚ AGH w Miękini działa w branży odnawialnych źródeł energii. Czym konkretnie się zajmuje? Centrum Zrównoważonego Rozwoju i Poszanowania Energii WGGiOŚ AGH w Miękini działa w branży odnawialnych źródeł energii. Czym konkretnie się zajmuje? Między innymi badaniami na rzecz zmniejszenia kosztów energii w budynkach, wymiany źródeł ciepła oraz nad energią elektryczną. Specjaliści Centrum udzielają również porad na temat możliwości zastosowania i sparametryzowania pomp ciepła, paneli fotowoltaicznych, kotłów na biomasę, a także optymalizacji doboru tych źródeł do danego budynku.

Firmom z branży odnawialnych źródeł energii placówka umożliwia z kolei współpracę i dostęp do specjalistycznych urządzeń. Przedsiębiorcy mogą także liczyć na wsparcie pracowników instytucji, jeżeli chodzi o rozwój badań i zwiększenie ich innowacyjności. O zaletach projektu SPIN opowiada mgr inż. Jarosław Kotyza z Centrum Zrównoważonego Rozwoju oraz Poszanowania Energii WGGiOŚ AGH w Miękini.

Dlaczego Centrum Zrównoważonego Rozwoju i Poszanowania Energii włączyło się w projekt SPIN – Małopolskie Centra Transferu Wiedzy?

Projekt SPIN – Małopolskie Centra Transferu Wiedzy jest dla Centrum Zrównoważonego Rozwoju i Poszanowania Energii projektem kluczowym. Jako Centrum Transferu Wiedzy „Miękinia” realizację projektu zaczęliśmy od zadań związanych z naszą podstawową działalnością, jaką jest edukacja wyższa studentów. Zajmujemy się więc między innymi edukacją młodzieży, dzieci szkolnych, a także samorządów oraz społeczności lokalnych w zakresie odnawialnych źródeł energii, poszanowania energii i efektywności energetycznej. Za tę część zadań w naszym zespole odpowiedzialna jest pani Paulina Smaczna. Poza podstawową działalnością edukacyjną i badawczą zdecydowaliśmy się podążać za trendem, jakim jest współpraca biznesowa między uczelniami i przedsiębiorstwami. To bardzo pozytywne zjawisko, ponieważ środowiska akademickie w Polsce nie miały do tej pory dobrych wzorców w zakresie funkcjonowania na rynku komercyjnym. Ten proces cały czas trwa, a my dopiero się go uczymy. Dotychczas środowisko naukowe funkcjonowało w oparciu o tak zwane granty, które były finansowane centralnie, na przykład dawniej z Komitetu Badań Naukowych, a obecnie z Centrum Badań i Rozwoju. Dzięki projektowi SPIN możemy poznać specyfikę funkcjonowania firm na rynku odnawialnych źródeł energii, którym na co dzień zajmujemy się od strony naukowej.

Jako Centrum Zrównoważonego Rozwoju i Poszanowania Energii, starając się o środki na rozwój naszej działalności, zadeklarowaliśmy, że będziemy stawiać na współpracę z przedsiębiorcami i wspólnie z nimi realizować projekty badawcze na ich rzecz. Dzięki tej deklaracji w 2016 roku staliśmy się jednym z czterech Centrów Transferu Wiedzy w Małopolsce, tym samym rozpoczynając udział w projekcie SPIN.

Co umożliwia projekt SPIN?

Udział w projekcie SPIN umożliwił nam, po pierwsze, przygotowanie organizacyjne zespołu badaczy i ekspertów, a po drugie, stworzenie oferty naszych usług dla sektora MŚP z Małopolski. Przedsiębiorcy, którzy na co dzień są zajęci prowadzeniem działalności, rzadko kiedy zajmują się poszukiwaniem informacji na temat dofinansowania. Dotychczas była to domena dużych przedsiębiorstw, posiadających już zgromadzony kapitał. Współpracujemy na przykład z dwuosobowymi firmami instalacyjnymi, których właściciele wcześniej nie przypuszczali, że w przypadku tego rodzaju działalności można starać się o dofinansowanie. Centrum Zrównoważonego Rozwoju i Poszanowania Energii wychodzi do przedsiębiorcy z ofertą współpracy, którą umożliwia właśnie projekt SPIN. Dzięki temu projektowi możemy zburzyć stereotypowe wyobrażenie, że na uczelni pracują wyłącznie finansowani ze środków publicznych teoretycy tworzący nieprzydatne opracowania, że ich praca ma się nijak do rzeczywistości, w której funkcjonują przedsiębiorcy. Projekt SPIN pokazuje, że uczelnia może realnie wesprzeć firmy, udzielając im pomocy de minimis.

Czym jest pomoc de minimis?

W rozmowach bezpośrednich z przedsiębiorcami tłumaczymy to następująco: my, jako Centrum Zrównoważonego Rozwoju i Poszanowania Energii, możemy pomóc Państwa firmie, ponieważ posiadamy środki na zatrudnienie eksperta, który przygotuje dla Państwa opracowanie bądź przeprowadzi audyt za darmo. Nasza działalność na rzecz przedsiębiorstw jest liczona jako pomoc de minimis, co w praktyce oznacza, że dla firmy jest to pomoc nieodpłatna. Przedsiębiorstwo otrzymuje jedynie zaświadczenie o otrzymanej pomocy de minimis w uzgodnionej kwocie, proporcjonalnej do czasu poświęconego na pomoc konkretnemu przedsiębiorcy. Pomoc de minimis świadczymy firmom właśnie my, natomiast pieniądze na ten cel przypływają do nas z Urzędu Marszałkowskiego.

Czy ta pomoc jest wyceniana?

Oczywiście. Posiadamy cennik poszczególnych usług, a nasze działania są jedną z wielu form pomocy dla firm z sektora MŚP objętych limitem de minimis wynoszącym 200 tysięcy euro do wykorzystania w ciągu trzech lat. Pomoc jest finansowana przez Unię Europejską. Ustalono, że dotacja w takiej wielkości nie spowoduje naruszenia konkurencji na rynku.

Jakie korzyści dla przedsiębiorców wynikają z ich udziału w projekcie SPIN?

Dzięki temu projektowi pojawiła się szansa na współpracę z przedsiębiorcą jeszcze przed złożeniem przez niego wniosku o dofinansowanie. Jeśli udaje nam się dotrzeć do przedsiębiorcy, który nie ma jeszcze opracowanego pomysłu na innowację, mamy możliwość stworzenia czegoś wspólnie. Przykładem może być wspomniana już firma instalacyjna, która do tej pory zajmowała się montażem wyłącznie kotłów gazowych. Zaproponowaliśmy, by przedsiębiorca rozszerzył swoją działalność o instalacje pomp ciepła i instalacje fotowoltaiczne, bo to może okazać się właściwą drogą do rozwinięcia jego biznesu. Nasza pomoc obejmuje w tym przypadku także doradztwo w zakresie oceny funkcjonowania firmy i jej usług, edukację na temat pomp ciepła, ogniw fotowoltaicznych czy paneli fotowoltaicznych. Zachęcamy przedsiębiorców, by rozwijali się w nowych obszarach oraz składali wnioski o dofinansowanie na rozwój firm.

O jakiego typu dofinansowanie mogą starać się przedsiębiorcy w ramach współpracy z Centrum?

Firmy, z którymi współpracowaliśmy do tej pory, starały się na przykład o dofinansowanie w ramach Bonów na Innowacje. Przedsiębiorcy zgłaszali się do nas z pomysłem, który nosił znamiona innowacji, i wspólnie opracowywaliśmy, co mogłoby stać się przedmiotem tego Bonu. Chciałbym przy tym podkreślić, że nasze usługi nie są usługami konsultingowymi – nie zajmujemy się pisaniem wniosków dla firm, które zgłaszają się do nas z pomysłem. Jesteśmy raczej partnerem, który wspólnie z przedsiębiorcą opracowuje pomysł i przygotowuje część merytoryczną, potrzebną przedsiębiorcy lub firmie zajmującej się pisaniem wniosków do stworzenia skutecznego pisma o dofinansowanie.

Czy może Pan podać przykład takich działań?

W ramach SPIN szukamy dla firm odpowiednich form dofinansowania, dostosowanych do rodzaju pomysłu, który chcemy wprowadzić w życie. Zgłosił się do nas na przykład przedsiębiorca, który chciał wprowadzić na rynek zbiornik dwusekcyjny na wodę i zweryfikować, czy jego pomysł nosi znamiona innowacyjności, czy taki produkt w ogóle ma sens. Rolą Centrum było wówczas dokonanie analizy tego pomysłu, opracowanie merytoryczne i znalezienie odpowiedniego dofinansowania. W przypadku, gdy zgłasza się do nas firma, która nie posiada jeszcze pomysłu, naszą rolą jest przeprowadzenie audytu i opracowanie wspólnej idei na jego podstawie. Przykładowo wyobraźmy sobie firmę, która nie funkcjonuje bezpośrednio w branży odnawialnych źródeł energii, ale w swojej działalności z nich korzysta – na przykład przedszkole. Dyrekcja przedszkola chciałaby ograniczyć koszty zużycia energii i korzystać z ekologicznych rozwiązań. W tym przypadku naszą rolą jest podstawowe doradztwo – przedsiębiorstwo może zastąpić kocioł węglowy odnawialnym źródłem energii: pompą ciepła czy panelem fotowoltaicznym. Kolejnym krokiem będzie złożenie wniosku o dofinansowanie na wymianę instalacji grzewczej.

Jakie firmy mogą zostać uczestnikami projektu SPIN, a tym samym klientem Centrum?

W ramach projektu SPIN – Małopolskie Centra Transferu Wiedzy planujemy pomóc 100 firmom z sektora MŚP z województwa małopolskiego. Dokonaliśmy kategoryzacji naszych klientów i okazało się, że możemy wyróżnić kilka grup. Pierwszą z nich są producenci związani z odnawialnymi źródłami energii, z którymi możemy tworzyć prototypy nowych urządzeń. Wspólnie prowadzimy badania, przedsiębiorca składa wniosek o dofinansowanie, a następnie wybiera jednostkę badawczą, na przykład Centrum Zrównoważonego Rozwoju i Poszanowania Energii, z którą stworzy prototyp nowego urządzenia. Drugą grupą są przedsiębiorcy, którzy realizują usługi w ramach tematyki odnawialnych źródeł energii, na przykład instalatorzy, i chcą się dosprzętowić, poprawić jakość swoich usług. Naszymi klientami mogą być także architekci, którym możemy doradzać w zakresie zastąpienia klasycznych źródeł ciepła tymi odnawialnymi. Co ważne, zakres naszych usług jest bardzo szeroki. Możemy przeprowadzić doradztwo w wersji mikro – w formie krótkiego spotkania, którego wartość zostanie wyceniona na 100–160 złotych, i na tym zakończyć współpracę. Możemy też pójść o krok dalej i przeprowadzić audyt technologiczny, mający znamiona audytu energetycznego czy projektu instalacyjnego, do którego zaangażujemy większą ilość ekspertów, a jego maksymalna wartość wyniesie 35 tysięcy złotych. Wszystkie te usługi dla przedsiębiorcy są bezpłatne.

Ostatni wyodrębniony przez nas typ klientów to tzw. odbiorcy usług, na przykład wspomniane wcześniej przedszkole. Naszym celem jest doradzanie także tej grupie przedsiębiorców, ponieważ możemy dzięki temu realizować naszą podstawową działalność, jaką jest edukacja. Zachęcamy też firmy z innych województw, by otwierały swoje oddziały na terenie Małopolski i dzięki temu mogły uczestniczyć w projekcie SPIN.

Czy Miękinia, jako Centrum Transferu Wiedzy, poleca uczestnikom projektu innych przedsiębiorców zaangażowanych w projekt SPIN?

Współpraca między przedsiębiorcami to bardzo ważna kwestia. Pomaga w zdefiniowaniu funkcji, którą pełnimy w relacji nauka–biznes. Jak sama nazwa wskazuje, jesteśmy Centrum Transferu Wiedzy, więc przedstawiając naszą rolę obrazowo, widzimy nas jako punkt, wokół którego skupione są przedsiębiorstwa i przez który przepływa wiedza. Podczas współpracy z firmami uczymy się od siebie nawzajem, dlatego nieustannie rozwijamy model transferu wiedzy, który polega na kojarzeniu ze sobą partnerów. Co więcej, sami korzystamy z usług eksperckich osób pochodzących z firm, które poznaliśmy podczas projektu SPIN, realizując dla nich usługi doradcze. Formuła transferu wiedzy pozwala przedsiębiorcom zyskać dodatkowe korzyści płynące z udziału w projekcie SPIN – pozyskać nowych klientów.

Dowiedz się więcej o tym, jak wziąć udział w projekcie:
www.spin.malopolska.pl oraz www.miekinia.agh.edu.pl

Przeczytaj poprzedni artykuł o projekcie SPIN:
http://globenergia.pl/szukasz-innowacji-wez-udzial-w-projekcie-spin/#

mgr. inż.

Jarosław Kotyza

Kierownik Centrum Zrównoważonego Rozwoju i Poszanowania Energii WGGiOŚ AGH w Miękini
Akademia Górniczo-Hutnicza Wydział Geologii, Geofizyki i Ochrony Środowiska, KATEDRA SUROWCÓW ENERGETYCZNYCH