Autorzy raportu „Realizing the Potential of Customer-Sited Solar” informują, że do 2050 roku 167 mln gospodarstw domowych i 23 mln przedsiębiorstw na całym świecie będzie mogło samodzielnie wytwarzać zeroemisyjną energię. Rozwój segmentu mikroinstalacji OZE uwolni znaczne korzyści związane z dekarbonizacją, ale polityka i kształt taryf będą miały kluczowe znaczenie dla ich realizacji.

Potencjał rozwoju instalacji w sektorze gospodarstw domowych do 2050 roku, źródło: BloombergNEF

Szybko spadające koszty technologii w energetyce słonecznej sprawiły, że na niektórych rynkach produkcja energii elektrycznej we własnym zakresie jest już opłacalna dla gospodarstw domowych i przedsiębiorstw. Na przykład w Australii od 2013 roku okres zwrotu inwestycji realizowanych przez gospodarstwa domowe wynosi mniej niż 10 lat (warto dodać, że obecnie w Polsce okres zwrotu szacuje się na ok 8-10 lat). Tylko w zeszłym roku przybyło 2,5 GW w fotowoltaice zainstalowanej na budynkach mieszkalnych w Australii.

Doświadczenie pokazuje, że rozwój energetyki słonecznej następuje głównie wtedy, gdy istnieje uzasadnienie ekonomiczne dla gospodarstw domowych i przedsiębiorstw inwestujących w tę technologię, zazwyczaj w postaci wysokich wewnętrznych stóp zwrotu (IRR) lub krótkich okresów zwrotu. W regionach, w których ekonomia nie osiągnęła jeszcze takich punktów krytycznych, decydenci wprowadzają ukierunkowane zachęty, aby stworzyć korzystne warunki rynkowe i przyspieszyć wdrażanie. Jednym z takich przykładów jest Francja, gdzie istniejące zachęty oznaczają, że energia słoneczna w budynkach mieszkalnych może przynosić wewnętrzne stopy zwrotu w wysokości około 18,5 proc. (5-letni okres zwrotu), a instalacje komercyjne osiągają IRR na poziomie 10,4 proc. (9-letni okres zwrotu). Rynek ten wzrósł do 500 MW mocy zainstalowanej w domowej fotowoltaice.

Wprowadzanie magazynowania energii i elastyczności

W miarę rozwoju i dojrzewania rynków energetyki słonecznej decydenci polityczni i organy regulacyjne muszą stopniowo przesuwać akcenty w kierunku elastyczności i zachęcania do magazynowania energii. Dzieje się tak dlatego, że wysoki poziom wykorzystania energetyki słonecznej może prowadzić do nadprodukcji energii w ciągu dnia, a jednocześnie może destabilizować sieć energetyczną. Na tym etapie rozwój magazynowania energii staje się cenne, ponieważ pozwala na przechowywanie energii odnawialnej w celu wykorzystania jej w godzinach wieczornych.

Do inwestycji w przydomowe magazyny mogą zachęcić takie narzędzia jak dostosowane taryfy eksportowe (płatności oferowane właścicielom instalacji słonecznych, gdy eksportują energię do sieci), detaliczne stawki energii elektrycznej w zależności od czasu jej wykorzystania (odzwierciedlają niższe koszty wytwarzania energii w ciągu dnia), umożliwienie płatności za magazynowanie w celu świadczenia usług sieciowych.

Mikroinstalacje budowane na dachach nowych budynków są tańsze

Eksperci przekonują, że wskazane są wszelkie ułatwienia montażu mikroinstalacji fotowoltaicznych na dachach nowo budowanych domów i firm. Instalowanie źródeł OZE na etapie budowy jest tańsze niż w przypadku montażu ich w czasie modernizacji istniejących budynków.

Zyski z energii słonecznej dla mieszkańców w Kalifornii Wykres: BloombergNEF

Firmy z branży energetyki słonecznej współpracując z firmami budującymi domy mogą obniżyć koszty miękkie, takie jak sprzedaż, marketing i uzyskiwanie pozwoleń. Mogą one również zaoszczędzić na kosztach budowy instalacji fotowoltaicznych, takich jak robocizna i stosowanie rusztowań.

Redakcja: Patrycja Rapacka

 

Patrycja Rapacka

Analityk i redaktor w GLOBEnergia. Transformacja energetyczna, OZE, offshore wind, atom