800 mln złotych zasiliło program Czyste Powietrze
Wojewódzkie Fundusze Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej otrzymują kolejną transzę środków. Przekazano im łącznie 800 mln złotych na realizację wypłat z programu Czyste Powietrze. NFOŚiGW planuje w tym roku przeznaczyć około 8 mld złotych na dopłaty. Środki trafią na termomodernizację domów oraz wymianę kopciuchów.
Redakcja GLOBEnergia
- NFOŚiGW zapewnił ponad 21 mld złotych na program Czyste Powietrze. Kwota obejmuje 13,9 mld złotych z Krajowego Planu Odbudowy (KPO), a także 7,6 mld złotych z Funduszy Europejskich na Infrastrukturę, Klimat i Środowisko (FEnIKS).
- W tym roku program Czyste Powietrze zyska nowe źródło finansowania z Funduszu Modernizacyjnego. W lutym NFOŚiGW złoży wniosek do Europejskiego Banku Inwestycyjnego na 10 mld złotych.
- Środki są przekazywane na konta WFOŚiGW zgodnie z ich zapotrzebowaniem, w transzach. W ubiegłym roku fundusze otrzymały ponad 6,3 mld złotych. W bieżącym roku już przekazano 98 mln złotych z KPO, a kolejne 800 mln złotych trafi na konta funduszy z FEnIKS.
Program Czyste Powietrze ma dwa główne źródła finansowania na najbliższe lata: KPO i FEnIKS. Środki z KPO dotyczą wniosków złożonych przed 22 kwietnia 2024 roku. Finansowanie z FEnIKS obejmuje dotacje przyznane na podstawie wniosków składanych od 22 kwietnia 2024 roku. Jeszcze w tym roku program ma również otrzymać dodatkowe środki z Funduszu Modernizacyjnego.
NFOŚiGW planuje już w lutym złożyć wniosek do Europejskiego Banku Inwestycyjnego o finansowanie tego projektu. W 2024 roku przekazano na wypłaty dla beneficjentów ponad 6,3 mld złotych. Na 2025 rok planowane są wypłaty o łącznej wartości około 8 mld złotych. Z tej sumy ponad 3,46 mld złotych pochodzi z KPO, a ponad 3,65 mld złotych z FEnIKS.
Pieniądze na program Czyste Powietrze
Wypłaty środków z KPO na konta WFOŚiGW przebiegają zgodnie z zapotrzebowaniem zgłaszanym przez fundusze. W styczniu cztery WFOŚiGW złożyły takie wnioski. Zrealizowano trzy płatności do funduszy w Lublinie, Wrocławiu i Opolu na kwotę 98 mln złotych. Wniosek WFOŚiGW z Warszawy o 72 mln złotych z 21 stycznia jest w trakcie procedowania.
W 2024 roku WFOŚiGW otrzymały niemal 1,8 mld złotych z programu FEnIKS, ale z końcem roku zwrócono 498 mln złotych z niewykorzystanych nadwyżek. Niektóre fundusze nadal mają dodatni bilans, choć jego wysokość różni się między funduszami. Obecnie przygotowano kolejną pulę zaliczek z FEnIKS na I kwartał 2025 roku. NFOŚiGW przyznał już środki o łącznej wartości 800 mln złotych i zlecił ich wypłatę.
Rozmowy z wykonawcami, aby poprawić działanie programu
NFOŚiGW zorganizuje 31 stycznia spotkanie z firmami wykonawczymi, które zgłaszają opóźnienia w zaliczkach i wypłatach za wykonane prace w ramach programu Czyste Powietrze. Już teraz wiemy, że wolniejsze rozliczanie wniosków i umów przez WFOŚiGW wynikało z braku finansowania z KPO w II połowie 2023 roku, zanim uruchomiono środki z FEnIKS. Obecna przerwa w przyjmowaniu nowych wniosków do 31 marca 2025 roku ma pomóc w rozliczeniu zaległości. Dodatkowo wzmożone kontrole przeprowadzonych inwestycji spowalniają wypłaty. Inspektorzy ujawniają zawyżanie kosztów jednostkowych oraz bardzo wysokie marże za wykonane prace.
Obietnice NFOŚiGW w związku z programem Czyste Powietrze
Według zapowiedzi program Czyste Powietrze ma stać się prostszy i bezpieczniejszy dzięki reformie, którą przygotowują MKiŚ i NFOŚiGW. Nowe zasady, uwzględniające wyniki konsultacji społecznych, wejdą w życie wiosną – 31 marca. Zmiany obejmą limity dotacji na koszty jednostkowe oraz wypłatę zaliczek na konta celowe beneficjentów. Przygotowywany jest również ogólnopolski program operatorski, który pomoże najuboższym w aplikowaniu, rozliczaniu i realizacji inwestycji z dotacją.
Źródło: NFOŚiGW.
