Czyste Powietrze i mnożące się trudności. Co najczęściej zgłaszamy do WFOŚiGW?

Komentarz Tylko u nas
Zapytaliśmy WFOŚiGW o to, z jakimi problemami w programie Czyste Powietrze zgłaszają się wykonawcy i beneficjenci. Wielu z tych drugich składa skargi na wykonawców. Czy program Czyste Powietrze można wyleczyć?

Program Czyste Powietrze zamiast upraszczać inwestycje, coraz częściej mnoży problemy zarówno beneficjentom, jak i wykonawcom. Zapytaliśmy WFOŚiGW w całej Polsce o to, z jakimi problemami trafiają do nich uczestnicy programu. Czego udało nam się dowiedzieć?

Zdjęcie autora: Redakcja GLOBEnergia

Redakcja GLOBEnergia

Komentarz Tylko u nas
Zapytaliśmy WFOŚiGW o to, z jakimi problemami w programie Czyste Powietrze zgłaszają się wykonawcy i beneficjenci. Wielu z tych drugich składa skargi na wykonawców. Czy program Czyste Powietrze można wyleczyć?
  • Beneficjenci relacjonują, że gubią się w zawiłych procedurach i nie wiedzą, kto za co odpowiada. To prowadzi do błędów, opóźnień i frustracji.
  • Wykonawcy zmagają się z wymaganiami formalnymi, zwłaszcza przy wystawianiu faktur zaliczkowych zgodnych z zasadami programu. W wielu przypadkach blokuje to możliwość kontynuowania procesu.
  • WFOŚiGW otrzymują coraz więcej zapytań dotyczących dokumentacji i interpretacji przepisów. Powtarzalność problemów wskazuje, że program wymaga pilnego uproszczenia.

Edyta Bonisławska-Toboja z WFOŚiGW w Warszawie przekazała naszej redakcji, że beneficjenci coraz częściej sygnalizują trudności we współpracy z wykonawcami. Zgłaszane problemy obejmują m.in. sytuacje, w których beneficjenci czują się wprowadzeni w błąd lub otrzymują prace niezgodne z zapisami umowy. Wskazywane są również kłopoty wykonawców z wystawianiem faktur zaliczkowych, niezbędnych do złożenia Dyspozycji Wypłaty Zaliczki.

Jak podkreśla przedstawicielka Funduszu ze stolicy, katalog problemów jest znacznie szerszy i dotyczy wielu obszarów. Jednym z nich jest mylenie ról i odpowiedzialności poszczególnych stron – beneficjenci często zakładają, że pełnomocnik lub wykonawca działa w imieniu WFOŚiGW, co prowadzi do oczekiwań, by pracownicy Funduszu rozwiązywali kwestie wynikające tak naprawdę ze współpracy z firmą wykonawczą. Dodatkowo częstym wyzwaniem pozostają trudności wykonawców z terminową realizacją prac w ramach inwestycji termomodernizacyjnych.

Wykonawcy, beneficjenci i stos problemów w programie Czyste Powietrze

W innych WFOŚiGW również beneficjenci i wykonawcy zgłaszają się z problemami. W większości przypadków się one powtarzają. Zobaczmy więc jak sytuacja wygląda w Gdańsku. 

“Beneficjenci i wykonawcy najczęściej pytają o to, jak poprawnie złożyć wniosek o dofinansowanie, na co można uzyskać dotację, jak znaleźć dobrego wykonawcę robót, jakie warunki należy spełnić, aby otrzymać dofinansowanie z programu Czyste Powietrze” – informuje Urszula Pakulska z WFOŚiGW w Gdańsku.

Co do wykonawców – jedna z przedstawiciel WFOŚiGW poinformowała nas, że występują trudności w spełnieniu wymagań programu.

“Wykonawcy przede wszystkim mają problemy z wystawianiem faktur zaliczkowych w taki sposób, by spełniały wymagania Programu” – wyjaśnia Alicja Dubas z WFOŚiGW w Rzeszowie.

Z kolei jak podkreśla Marta Grzeszczyk z WFOŚiGW w Łodzi, jednym z najczęściej pojawiających się wyzwań zarówno po stronie beneficjentów, jak i wykonawców są błędy formalne i nieścisłości w dokumentacji.

“Beneficjenci oraz wykonawcy najczęściej zgłaszają się z zagadnieniami związanymi z niekompletną lub błędnie przygotowaną dokumentacją na różnych etapach procesu, w szczególności przy składaniu wniosków o dofinansowanie lub wniosku o płatność. Często pojawiają się także problemy wynikające z błędnej interpretacji przepisów dotyczących dochodów, co może skutkować przyznaniem niższego poziomu dofinansowania” – zaznacza.

Zmiany zaszkodziły popularnej dotacji?

Szeroki zakres zgłaszanych problemów jasno pokazuje, że Czyste Powietrze coraz bardziej rozmija się z realnymi potrzebami beneficjentów i wykonawców. Nawarstwiające się trudności formalne, niejasności proceduralne oraz brak spójnej komunikacji powodują, że uczestnicy programu czują się zagubieni i pozostawieni sami sobie. Jeśli beneficjenci mają kłopot nawet z ustaleniem, kto za co odpowiada, a wykonawcy z podstawowymi wymogami dokumentacyjnymi – to sygnał, że system nie działa tak, jak powinien. Świadczy to nie tylko o skomplikowaniu procedur, ale także o braku odpowiednich narzędzi, które miały program ułatwiać. Cóż, w praktyce utrudniają codzienną pracę i kontakt między stronami.

Nic więc dziwnego, że w obliczu takiego chaosu zainteresowanie programem spada. Dane o mniejszej liczbie składanych wniosków nie są przypadkiem. To nic innego jak efekt narastającej frustracji i poczucia, że przejście przez cały proces jest zbyt skomplikowane, czasochłonne i obarczone ryzykiem błędów. Program, który miał przyspieszać modernizację budynków i wspierać obywateli w inwestycjach, coraz częściej staje się barierą trudną do pokonania. Jeżeli system nie zostanie uproszczony i dopasowany do możliwości i kompetencji jego użytkowników, kolejne osoby mogą z niego po prostu rezygnować.

Opracowanie własne.

Zdjęcie autora: Redakcja GLOBEnergia

Redakcja GLOBEnergia