Depozyt prosumencki i fotowoltaika – analizujemy net-billing po okresie przejściowym

Ile pieniędzy za zakończony okres przejściowy w net-billingu może trafić do depozytu? Ile energii można za tę kwotę kupić? Analizujemy dane z dwóch realnych instalacji fotowoltaicznych!

Zdjęcie autora: Maria Niewitała-Rej

Maria Niewitała-Rej

Redaktor GLOBEnergia
fotowoltaika, kalkulator

Net-billing już obowiązuje!

Od 1 lipca 2022 roku prosumenci są rozliczani według zasad net-billingu. Inwestorzy, którzy przyłączyli mikroinstalację fotowoltaiczną po 31 marca 2022 roku przeszli na net-billing automatycznie, a energia, która do 30 czerwca 2022 roku została przez ich system wprowadzona do sieci, ale nie została pobrana, zasiliła ich depozyt prosumencki. 11.07.2022 r. Polskie Sieci Elektroenergetyczne opublikowały cenę, która posłuży do obliczenia wartości depozytu prosumenckiego dla nadwyżek energii, która nie została pobrana z sieci. Jest to 659,29 zł/MWh. Sprawdźmy jak można to przełożyć na realne dane.

Rynkowa miesięczna cena energii, źródło: PSE

Pierwsza analizowana instalacja prosumencka

Jaki byłby stan depozytu prosumenckiego instalacji o mocy około 10 kW, która dodatkowo współpracuje z pompą ciepła? Oto symulacja stanu konta prosumenckiego dla instalacji, którą obserwujemy od 2020 roku. Analizowana instalacja jest zlokalizowana w Małopolsce, w miejscowości znajdującej się na południowy wschód od Krakowa. Pod koniec października 2020 r. po wymianie kotła gazowego, inwestor zdecydował się na pompę ciepła, która ogrzewa budynek i przygotowuje ciepłą wodę użytkową. Instalacja, jest zbilansowana w systemie opustów, a roczne rachunki za prąd nie przekraczają 300 zł. Nic jednak nie stoi na przeszkodzie, by sprawdzić, jak wyglądałoby rozliczenie energii na nowych zasadach, szczególnie, że niedawno zakończył się pierwszy etap wdrażania nowego systemu rozliczeniowego, a zasady net-billingu już obowiązują. Analizujemy, ile pieniędzy za zakończony okres przejściowy może trafić do depozytu prosumenckiego, z uwzględnieniem produkcji energii, jej nadwyżek, autokonsumpcji oraz energii pobranej z sieci.

Najpierw przypomnijmy jednak parametry instalacji, której się przyglądamy.

  • Instalacja o mocy 9,86kWp
  • Podłączona do sieci w grudniu 2019 roku
  • Moduły monokrystaliczne MWT o mocy 340 Wp
  • Orientacja modułów - południe
  • Dom jednorodzinny, piętrowy z dachem dwuspadowym.
  • Pompa ciepła typu SPLIT o mocy 7,54 kW dla A7/W35 

Produkcji energii z tej instalacji przyglądaliśmy się w 2020 roku i 2021 roku.

Energia produkowana przez instalację prosumenta

Przyjmuje się, że w polskich warunkach klimatycznych optymalnie zlokalizowana i wykonana instalacja fotowoltaiczna jest w stanie wyprodukować rocznie nieco ponad 1 000 kWh z każdego zainstalowanego kilowata mocy. Oczywiście trzeba mieć na uwadze, że instalacja fotowoltaiczna będzie produkować najwięcej energii w miesiącach letnich (nawet do 70%), a dokładnie od kwietnia do września. Okres przejściowy w net-billingu przypadł akurat na taki czas w ciągu roku, w którym produkcja energii jest zwykle bardzo duża. Tak też było w tym roku, więc zdecydowana część energii oddanej do sieci zostanie przeliczona na rzecz depozytu.

Zobaczmy jak w ciągu ostatniego kwartału kształtowała się energia oddana do sieci i pobrana z sieci przez prosumenta, którego instalację monitorujemy.

OkresProdukcja energii [kWh]Zużycie własne/autokonsumpcja [kWh]Energia oddana do sieci [kWh]Energia pobrana z sieci [kWh]
II kwartał 20223766,05623,093142,96986,82
Produkcja energii z instalacji 10 kW

Przez ostatnie trzy miesiące obowiązywał jeszcze system opustów, więc część energii została rozliczona na jego zasadach. Instalacja ma mniej niż 10 kW, więc za każdą 1 kWh oddaną do sieci można odebrać 0,8 kWh. Zobaczmy więc, ile energii prosument mógł wykorzystać w ramach opustów i ile energii przeszłoby do depozytu prosumenckiego.

OkresEnergia oddana do sieci [kWh]Energia pobrana z sieci [kWh]Energia rozliczona w systemie opustówEnergia przechodząca do depozytu prosumenckiego
II kwartał 20223 142,96986,821 233,531909,44
Energia przechodząca do depozytu prosumenckiego

Instalacja prosumenta teraz wydaje się przewymiarowana, gdyż jest dostosowana do pompy ciepła, która w okresie letnim ma bardzo małe zużycie energii. Tym samym nadprodukcja energii dla tych trzech miesięcy jest bardzo duża, a na konto prosumenckie przeszłaby wartość aż 1909,44 kWh. Przeliczmy je na depozyt.

Tak jak wcześniej wspomniano, ceną, po której będą rozliczane nadwyżki z okresu przejściowego jest 659,29 zł/MWh, a więc 0,65929 zł/kWh. Po uwzględnieniu energii wykorzystanej w ramach systemu opustów i podanej ceny energii, wartość depozytu na koncie prosumenta wyniosłaby 1 258,87 zł.

Energia przechodząca do depozytu prosumenckiego [kWh]Cena energii [zł/kWh]Kwota na koncie prosumenckim [zł]
1909,440,66 zł1 258,87 zł
Kwota na koncie prosumenckim po zakończeniu okresu przejściowego

 

Tę kwotę mógłby wykorzystywać do zakupu energii z sieci. Zgodnie z zasadami net-billingu za dystrybucję pobranej z sieci energii musi zapłacić w całości. Na odebranie tej kwoty prosument będzie miał 12 miesięcy. A ile energii mógłby za tę wartość kupić? Do końca lipca obowiązują obniżone stawki VAT na energię, a podatek został zmniejszony z 23% do 5%. Przy uwzględnieniu obecnej - obniżonej ceny energii, która w Tauronie wynosi 0,4302 zł brutto/kWh, prosument mógłby kupić 2 926 kWh. Z kolei przy założeniu, że stawka VAT jest standardowa, a cena energii wynosi 0,5039 zł brutto/kWh, prosument mógłby kupić 2 498 kWh.

Ile energii prosument mógłby kupić? [kWh]
Cena energii 5% [zł/kWh]0,43022 926
Cena energii 23% [zł/kWh]0,50392 498
Ilość energii możliwej do zakupu z depozytu prosumenckiego
Infografika-globenergia depozyt 10 kw
Depozyt prosumencki po zakończeniu okresu przejściowego, instalacja 10 kW, źródło: Globenergia

Gdyby taka ilość energii została pobrana z sieci, należałoby zapłacić za jej dystrybucję. Podobnie jak przy samej energii, również przy jej dystrybucji do 31.07.2022 r. obowiązują obniżone stawki VAT. Składnik zmienny stawki sieciowej, stawka jakościowa, opłata OZE i opłata kogeneracyjna w Tauronie łącznie przekładają się na stawkę 0,2067 zł/kWh brutto przy obniżonym - 5%-owym Vacie i 0,2421 zł/kWh brutto przy standardowym 23%-owym Vacie. Czas obowiązywania obniżki już się kończy, więc prawdopodobnie większą część energii prosument kupi już po standardowej stawce podatku VAT. Tym samym, przy założeniu, że za 1 258,87 zł zgromadzonych w depozycie, prosument kupi 2 498 kWh energii, za jej dystrybucję zapłaci około 599,58 zł. Do tej kwoty należałoby jeszcze doliczyć koszty stałe, które są przeliczane na miesiąc i są zależne od rocznego zużycia energii. Wyniosłyby one kilka dodatkowych złotych. 

Druga instalacja

Tak jak wcześniej wspomniano, instalacja, której się przyglądamy może się wydawać przewymiarowana, gdyż ma za zadanie zasilać pompę ciepła, która aktualnie nie potrzebuje energii do ogrzewania. Przyjrzyjmy się więc innej, nieprzewymiarowanej instalacji, która również jest zlokalizowana w Małopolsce, ale w miejscowości znajdującej się na południowy zachód od Krakowa. Jest to:

  • Instalacja o mocy 4,5 kWp
  • Podłączona do sieci w marcu 2021
  • Moduły monokrystaliczne o mocy 375 Wp
  • Orientacja modułów - południe
  • Instalacja na gruncie

Zobaczmy jak w ciągu ostatniego kwartału kształtowała się energia oddana do sieci i pobrana z sieci przez tego prosumenta z uwzględnieniem systemu opustów w okresie przejściowym.

OkresEnergia oddana do sieci [kWh]Energia pobrana z sieci [kWh]Energia rozliczona w systemie opustów [kWh]Energia przechodząca do depozytu prosumenckiego [kWh]
II kwartał 20221813,4542,90678,631134,78
Energia przechodząca do depozytu prosumenckiego

Po uwzględnieniu energii wykorzystanej w ramach systemu opustów i ceny energii na poziomie 0,65929 zł/kWh, wartość depozytu na koncie prosumenta wyniosłaby 748,15 zł.

Energia przechodząca do depozytu prosumenckiego [kWh]Cena energii [zł/kWh]Kwota na koncie prosumenckim [zł]
1134,780,66 zł748,15 zł
Kwota na koncie prosumenckim po zakończeniu okresu przejściowego
Depozyt prosumencki po zakończeniu okresu przejściowego, instalacja 4,5 kW, źródło: Globenergia

Przy uwzględnieniu ceny energii z 5%-owym Vatem, za tę kwotę prosument mógłby kupić 1 739,07 kWh energii, a z 23%-owym Vatem 1484,71 kWh. Z uwzględnieniem wyższej stawki VAT za dystrybucję, za 748,15 zł zł zgromadzonych w depozycie, prosument kupi 1484,71 kWh energii, a za jej dystrybucję zapłaci około 360 zł oraz drobną kwotę za koszty stałe.

Zobacz również