Dziś mamy najdroższy prąd w Europie, fatalny okres dla osób z taryfą dynamiczną

• Polska notuje obecnie najwyższe ceny energii elektrycznej na rynku spot w całej Europie, sięgające blisko 200 euro/MWh.
• Jednocześnie nasz system elektroenergetyczny należy do najbardziej emisyjnych, co widać na mapach, gdzie Polska niemal świeci się na czarno.
• To wyjątkowo trudny moment dla odbiorców na taryfach dynamicznych, którzy zamiast korzystać z tanich godzin, mierzą się z rekordowo drogim prądem.

Rynek spot prawdę Ci powie

Rynek dnia następnego nie zna sentymentów ani politycznych narracji. Tu liczą się tylko megawatogodziny, dostępna generacja i bieżący popyt. W tym bezlitosnym zestawieniu Polska wyraźnie odstaje dziś od reszty kontynentu z najdroższą stawką na rynku SPOT wynoszącą 196 euro/MWh. Tak wysoka kwota sprawia, że na mapie Europy świecimy najmocniej, wyprzedzając zarówno Niemców, jak i kraje regionu Europy Środkowo-Wschodniej.

Poniżej mapa z cenami SPOT wyrażonymi w euro/MWh. Cena dla Polski do 196 euro/MWh, co jest najwyższą kwotą w Europie na ten moment. 

Ceny (euro/MWh) na rynku SPOT w dniu 08.01.2026. Źródło: euenergy. 

Kontrast jest uderzający. Podczas gdy na Półwyspie Iberyjskim czy we Francji ceny pozostają wyraźnie niższe, polski rynek hurtowy jest najdroższy. Dlaczego się tak dzieje?

Główną przyczyną jest dzisiejszy miks generacyjny. Mroźna aura powoduje, że nasze elektrownie pracują pełną parą, a jak wiemy, najwięcej elektrowni mamy na węgiel. Problem ten jest szczególnie dobrze widoczny na mapie emisyjności, którą zamieszczamy niżej.

Taryfy dynamiczne pod presją drogiej rzeczywistości

To właśnie użytkownicy taryf dynamicznych odczuwają skutki tej sytuacji najszybciej. Model, który miał nagradzać elastyczność i świadome zarządzanie zużyciem energii, zaczyna działać jak papierek lakmusowy kondycji systemu. Gdy cały miks generacyjny produkuje drogo, rynek spot nie daje przestrzeni na ucieczkę w tańsze godziny. Narracja o taniej energii z węgla, która przez lata dominowała w debacie publicznej, na rynku spot po prostu się nie broni. Dla odbiorców z dynamicznymi taryfami staje się jasne, że źródło energii ma znaczenie nie tylko dla klimatu, ale i dla portfela.

Polska prawie na czarno 

Zajrzyjmy na mapę, na której zamiast cen widzimy emisyjność. Polska wyróżnia się na tle Europy najciemniejszym kolorem, symbolizującym wysoki udział źródeł wysokoemisyjnych w produkcji energii elektrycznej. To nie jest chwilowe odchylenie, lecz konsekwencja struktury systemu, w którym węgiel wciąż odgrywa pierwszoplanową rolę.

Mapa emisji CO₂ w generacji energii elektrycznej. Źródło: electricty maps.

Miks generacyjny na 8-go stycznia wskazuje na około 58% generacji z węgla, co odpowiada za 82% bieżących emisji z elektroenergetyki. Na drugim miejscu jest gaz (17%), a na trzecim fotowoltaika (8%). 

Podczas gdy kraje skandynawskie korzystają z hydroenergetyki, Francja z atomu, a południe Europy coraz częściej z energii słonecznej, polska energetyka pozostaje ciężka, kosztowna i mało elastyczna. W praktyce oznacza to, że w momentach wysokiego zapotrzebowania system nie potrafi szybko obniżyć cen ani skorzystać z taniej generacji odnawialnej. Co więcej, w taką pogodę ciężko mówić o wsparciu ze strony PV, której z całego pakietu OZE mamy najwięcej. Zamiast tego mogłyby nas wesprzeć biogazownie, offshore czy atom, ale ich nie mamy. 

Węgiel nie chroni już przed drogą energią

Paradoks polskiego rynku polega na tym, że miks oparty na węglu przestał pełnić funkcję tarczy cenowej. Rosnące koszty paliwa, ceny uprawnień do emisji CO₂ oraz techniczne ograniczenia bloków węglowych sprawiają, że energia produkowana w ten sposób coraz częściej winduje ceny na rynku hurtowym zamiast je stabilizować.

Rynek spot reaguje na to natychmiast. Wysokie ceny stają się normą, a system traci zdolność do oferowania tanich okresów zużycia. To szczególnie dotkliwe w kraju, który dopiero (niestety) uczy się korzystania z elastyczności po stronie popytu i nowoczesnych mechanizmów rynkowych.

Co gorsze w tym kontekście, w ocenie Ministerstwa Energii to właśnie przejście na taryfy dynamiczne i sterowanie zużyciem ma dać Polakom niższe rachunki za prąd. Ta zima pokazuje, że ciężko o realność tego scenariusza.  

Źródła: własne, electricty maps, euenergy.