Elektryfikacja flot tak, ale z uwzględnieniem krajowych realiów rynkowych

• W nowym projekcie Clean Corporate Vehicles, Komisja Europejska zmniejszyła cele dekarbonizacji flot samochodów firmowych.
• Polski Związek Wynajmu i Leasingu Pojazdów (PZWLP) oraz Związek Polskiego Leasingu (ZPL), zgodnie wskazują na bariery popytowe, będące realnymi przeszkodami w drodze do zeroemisyjnej mobilności.
• Prywatne auto użytkowane służbowo – sposób na ominięcie przymusowej dekarbonizacji flot.

Floty nie tylko zeroemisyjne, ale też niskoemisyjne

Przypomnijmy, że przed paroma miesiącami Komisja Europejska zaproponowała sztywne cele środowiskowe dla flot firmowych dużych przedsiębiorstw W swoim stanowisku, unijni urzędnicy sugerowali 100-procentową dekarbonizację parku samochodów osobowych i dostawczych już w 2030 roku, całkowicie pomijając przy tym różne tempo rozwoju gospodarczego poszczególnych państw członkowskich.

Tu potrzebne jest wyjaśnienie, że w rozumieniu ogólnounijnych przepisów, za duże przedsiębiorstwo uważa się takie, które zatrudnia przynajmniej 250 osób, przy rocznym obrocie ponad 50 milionów euro. W Polsce jest mniej niż 4 tysiące dużych firm, w całej Unii Europejskiej około 60 tysięcy. W nowym projekcie Clean Corporate Vehicles, Komisja Europejska obowiązek realizacji celów środowiskowych scedowała na państwa członkowskie, zachowując jednak przy tym prawo do wyznaczania poziomów dekarbonizacji, różnych dla poszczególnych rynków.

Co ważne, w ramach tych propozycji uwzględniono udział pojazdów zero- oraz niskoemisyjnych we flotach firmowych, zarówno w obszarze pojazdów osobowych, jak też i dostawczych. Oznacza to, że w 2030 roku duże przedsiębiorstwa mogłyby użytkować nie tylko samochody elektryczne, lecz także hybrydy plug-in, czy inne wykorzystujące na przykład paliwa syntetyczne lub biopaliwa. Jeśli aktualne propozycje stałyby się prawem, w 2030 roku polskie duże firmy we własnych flotach musiałyby mieć do 48 procent samochodów osobowych zero- lub niskoemisyjnych, a także 28 procent w przypadku aut dostawczych. W kolejnych latach cele te byłyby podwyższane, maksymalnie do poziomu 67 procent.

Polskie stowarzyszenia branżowe bez hurraoptymizmu

Ogólnoeuropejskie stowarzyszenia branży leasingu oraz wynajmu, wskazują na konieczność uwzględnienia w przyszłych regulacjach lokalnych uwarunkowań, wpływających na tempo elektryfikacji flot firmowych. Bez tego, ich zdaniem, cały proces może zostać wyhamowany, a dojście do wyznaczonych limitów w praktyce niemożliwe. W podobnym tonie wypowiadają się przedstawiciele Polskiego Związku Wynajmu i Leasingu Pojazdów (PZWLP) oraz Związek Polskiego Leasingu (ZPL), które zgodnie wskazują na bariery popytowe, będące realnymi przeszkodami w drodze do zeroemisyjnej mobilności.

Oba stowarzyszenia podkreślają słabo rozwiniętą infrastrukturę do ładowania samochodów elektrycznych, zwłaszcza w budynkach wielorodzinnych, na osiedlowych parkingach, w biurowcach czy chociażby w centrach handlowych. W tych miejscach nie potrzebne są szybkie ładowarki prądu stałego. Tam wystarczą wolniejsze urządzenia prądu zmiennego, ale dostępne w dużych ilościach. Dużym problemem w elektryfikacji flot jest także nierozwinięty wciąż rynek wtórny pojazdów elektrycznych, a także kłopoty z określeniem wartości rezydualnych związanych choćby z dużą fluktuację cen nowych samochodów zeroemisyjnych. To wszystko powoduje, że koszt eksploatacji takiego elektryka w firmie wciąż jest wyższy niż pojazdu spalinowego, choćby z racji wliczenia większego ryzyka do ceny miesięcznej raty leasingowej lub czynszu za najem.

Rzeczywistość nie znosi próżni

Wbrew pozorom, stuprocentowa dekarbonizacja flot firmowych, jaka wcześniej była proponowana przez Komisję Europejską, w perspektywie roku 2030 poskutkowałaby drastycznym zmniejszeniem liczebności parku samochodowego, użytkowanego przez duże przedsiębiorstwa. Paradoksalnie, skutecznym sposobem na ominięcie przymusowej elektryfikacji okazało się zachęcenie pracowników do korzystania z prywatnych samochodów, które – póki co – nie byłyby objęte nakazem redukcji emisji.

W wielu firmach rozważane było partycypowanie w zakupie oraz kosztach eksploatacji prywatnych aut na użytek firmy, co oznaczałoby totalną porażkę środowiskowej polityki unijnej. Wycofanie się z przymusowej elektryfikacji Komisji Europejskiej, to chyba próba zachowania twarzy przez przewodniczącą oraz innych urzędników. Dzisiaj na stole leżą propozycje, które będą teraz przedmiotem trójstronnych negocjacji w ramach struktur Unii Europejskiej. Finalne brzmienie poznamy dopiero za kilka miesięcy, a być może nawet pod koniec tego roku.