Ile jest w Polsce biogazowni rolniczych w 2026 r.? Niewykorzystany potencjał polskiej wsi

• Ponad 200 instalacji biogazu rolniczego w Polsce. Według danych KOWR działa obecnie 170 wytwórców prowadzących łącznie 204 instalacje. Ich łączna moc elektryczna wynosi około 184,3 MW, a roczna produkcja biogazu przekracza 802 mln m³.
• Pierwsza instalacja produkująca biometan. Znajduje się ona w Strzelinie i należy do firmy Südzucker Polska. Instalacja została podłączona do sieci gazowej we wrześniu 2025 r., a jej roczna wydajność wynosi około 2,1 mln m³ biometanu.
• Biogazownie najczęściej pracują w kogeneracji. Oznacza to jednoczesną produkcję energii elektrycznej i ciepła z biogazu powstającego z odpadów rolniczych. Rozwiązanie to pozwala efektywnie zagospodarować odpady i produkować stabilną energię niezależnie od pogody.

Na początku marca 2026 r. w Polsce działa 170 wytwórców biogazu rolniczego, którzy prowadzą łącznie 204 instalacje – wynika z najnowszego rejestru prowadzonego przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa. Sektor biogazu rozwija się stopniowo, ale wciąż pozostaje znacznie mniejszy niż potencjał rolnictwa w Polsce. Zainstalowana moc elektryczna wszystkich instalacji biogazu rolniczego wynosi obecnie 184,3 MW. Z tego mocą wytwarzany jest prąd w biogazowniach. Z kolei roczna wydajność instalacji wytwarzających biogaz rolniczy przekracza 802 mln m³.

W rejestrze pojawiła się także pierwsza instalacja związana z produkcją biometanu rolniczego. Skala jest jednak niewielka – roczna wydajność instalacji do produkcji biometanu wynosi 2,1 mln m³, a moc instalacji służącej do wytwarzania biometanu to 2 345 kW. Znajduje się Strzelinie i należy do przedsiębiorstwa Südzucker Polska S.A. We wrześniu 2025 r. została podłączona do sieci gazowej, co opisywaliśmy w materiale dostępnym TUTAJ.

Największe instalacje biogazu rolniczego

Wśród największych instalacji biogazu rolniczego w Polsce znajdują się obiekty o mocy przekraczającej 2 MW, pracujące głównie w układach kogeneracyjnych. Jednym z przykładów jest instalacja w Koczale w województwie pomorskim, która produkuje energię elektryczną z biogazu rolniczego w układzie kogeneracyjnym. Jej roczna wydajność sięga około 9,2 mln m³ biogazu, a moc elektryczna wynosi 2 126 kW.

Drugim przykładem dużej instalacji jest biogazownia o wydajności około 3,8 mln m³ biogazu rocznie i mocy 1 021 kW, która również pracuje w układzie kogeneracyjnym. Tego typu instalacje są zazwyczaj powiązane z gospodarstwami rolnymi lub przedsiębiorstwami przetwórstwa rolno-spożywczego, które wykorzystują odpady organiczne jako surowiec do produkcji energii.

Jak działa kogeneracja w biogazowniach?

Większość instalacji biogazu rolniczego w Polsce działa w systemie kogeneracji, czyli jednoczesnego wytwarzania energii elektrycznej i ciepła. Proces wygląda w uproszczeniu następująco: w fermentorach biogazowni odpady rolnicze – takie jak gnojowica, kiszonka kukurydzy czy odpady z przemysłu spożywczego – ulegają fermentacji beztlenowej. W jej wyniku powstaje biogaz zawierający głównie metan. Następnie gaz trafia do silnika kogeneracyjnego, który napędza generator produkujący energię elektryczną.

Powstające przy tym ciepło nie jest marnowane – wykorzystuje się je m.in. do ogrzewania budynków, suszenia biomasy lub podtrzymywania procesu fermentacji w biogazowni.

Duży potencjał dla rolnictwa, ale w Polsce nadal niewykorzystany

Mimo stopniowego wzrostu liczby instalacji biogazowych, potencjał polskiego rolnictwa w tym obszarze pozostaje w dużej mierze niewykorzystany. Tylko 204 instalacje przy liczbie rolników na poziomie 1,2 mln! W kolejnych latach rozwój biogazowni i biometanowni może jednak odegrać istotną rolę w transformacji energetycznej oraz w zagospodarowaniu odpadów z sektora rolno-spożywczego.

Nie będzie to jednak łatwe i będzie wymagać stworzenia warunków dla rozwoju sektora biogazowego. Potrzebne są zachęty dla rolników, dobra dostępność technologii i współpraca. Wiele gospodarstw jest zbyt małych, aby zdecydować się na inwestycję we własną biogazownię. Jednak grupa mniejszych rolników mogłaby się na takową zrzucić. Czy taki model mógłby się przyjąć? To zależy od dobrej woli i – przykładowo – preferencyjnych warunków, aby stworzyć motywację do współpracy.

Źródło: KOWR, PSG, własne.