Jak zatrzymać słońce w wodzie – przegrody akumulacyjne krok po kroku

system energetyczny Polski - komentarz Enzeit Technik enex 2026

Magazynowanie energii cieplnej stanowi jeden z filarów budownictwa pasywnego i energooszczędnego. Istnieje wiele różnych sposobów, aby tego dokonać, z czego jednym z najbardziej popularnych jest wykorzystanie bufora ciepła, a więc najczęściej zbiornika z wodą. Jest to sprawdzona metoda, ale dla większości z nas wymagająca zagospodarowania specjalnego pomieszczenia na przechowywanie go. Mało kto widzi w wystroju wnętrza swojego domu tego typu zbiorniki. Istnieje jednak sposób na magazynowanie ciepła w wodzie, któremu nie można odmówić walorów dekoracyjnych. Mowa o wodnych przegrodach akumulacyjnych.

Zdjęcie autora: Redakcja GLOBEnergia

Redakcja GLOBEnergia

system energetyczny Polski - komentarz Enzeit Technik enex 2026
  • Wodne przegrody akumulacyjne to w pełni ekologiczne źródło ciepła pasujące zarówno do domu jak i szklarni. 
  • Wyjątkowy element dekoracyjny, który świetnie wpasuje się w wystrój wnętrza, a dodatkowo ogrzeje pomieszczenie. 
  • Mała popularność rozwiązania ogranicza jego dostępność – czy to się może zmienić?

Ogrzewanie płaszczyznowe bez zasilania

Wodne przegrody akumulacyjne to mało znany sposób na magazynowanie ciepła, który znajduje jednak swoje zastosowanie w branży. Zasada działania przegród z wodą jest naprawdę prosta, ponieważ polega na umieszczeniu dużych, szklanych zbiorników z wodą w pobliżu okien w taki sposób, aby słońce przez jak najdłuższy czas mogło padać na ich powierzchnię. Światło słoneczne padając na przezroczysty zbiornik z wodą ogrzewa znajdującą się w jego wnętrzu ciecz, która dzięki sporej masie jest w stanie magazynować duże ilości ciepła. Za dnia słońce jest w stanie bezpośrednio ogrzewać nasz dom, natomiast w nocy rola ta spada właśnie na nagrzany zbiornik wodny, który będzie pomagał w ustabilizowaniu temperatury wewnątrz pomieszczeń. 

Przegrody wodne funkcjonują na właściwie tej samej zasadzie, co magazynowanie ciepła w standardowych przegrodach wewnętrznych, jak ściany. Wykorzystujemy dużą masę obiektu, który dzięki niej może akumulować duże ilości ciepła nie zmieniając znacznie swojej temperatury. Różnica występuje tylko w medium, które stanowi magazyn ciepła. 

Projektowanie tego typu systemu musi jednak uwzględniać aspekt położenia słońca na niebie w ciągu roku. Nikomu nie zależy na tym, aby latem w trakcie upalnych nocy dodatkowo dogrzewać swój dom. Ustawienie przegrody wodnej powinno zapewniać jej dostęp do bezpośredniego promieniowania słonecznego zimą, gdy słońce znajduje się niżej na niebie, natomiast latem światło nie powinno wcale na nią padać. Na szczęście w wielu przypadkach wymóg ten nie stanowi większego problemu, a przegroda może funkcjonować jako ozdoba wtedy, kiedy jej podstawowa rola nie jest potrzebna. 

Schemat działania wodnej przegrody akumulacyjnej
Źródło: Computational performance prediction of the potential of hybrid adaptable thermal storage concepts for lightweight low-energy houses

Dekoracja i grzejnik w jednym 

Akumulacyjne przegrody wodne, poza wspomaganiem ogrzewania, zostały zaprojektowane z myślą o wzbogacaniu estetyki wnętrz. Istnieje wiele różnych form i kształtów, które możemy wykorzystać, aby magazynować ciepło w tego typu instalacji. Możemy postawić na klasyczną ścianę o regularnych kształtach, ale także dać się ponieść fantazji i postawić na łuki i wypukłości. Ważnym jest tylko, aby zachować dużą pojemność szklanej obudowy oraz aby jak największa część jej powierzchni posiadała dostęp do światła. 

Przykłady wykorzystania wodnych kolumn akumulacyjnych
Źródło: HowToGoSolar

Zbiorniki tego typu nie muszą być jednak koniecznie ścianą. Znacznie popularniejszym rozwiązaniem są obecnie kolumny wodne, które najczęściej ustawia się w szeregu z zachowaniem niewielkich przerw między nimi. Zastosowanie tej koncepcji pozwala często na uzyskanie wyjątkowego efektu i nadanie wnętrzu niepowtarzalnego charakteru. Dodatkowo osoby decydujące się na przegrody wodne często eksperymentują również z kolorem wody wewnątrz zbiornika. Zabarwienie wody na ciemny niebieski kolor lub stworzenie gradientu barw między poszczególnymi kolumnami pozwala na uzyskanie artystycznego efektu. Taki wystrój może zaskakiwać nie tylko za dnia, ale także nocą, jeśli zadbamy o odpowiednie oświetlenie instalacji. Dla części z nas sam aspekt dekoracyjny może być wystarczającym argumentem do montażu przegrody wodnej, ale korzyści energetycznych związanych z ich wykorzystaniem nie można lekceważyć. 

Wygoda i prostota, którą niełatwo dostać

Wodne przegrody akumulacyjne stanowią system ogrzewania pasywnego, a więc takiego, którego nie musimy obsługiwać i doglądać. Instalacje tego typu nie posiadają żadnych części ruchomych oraz elektrycznych, pomijając ewentualne podświetlenie, dzięki czemu są w pełni bezobsługowe i nie wymagają remontów czy wymiany części po kilku latach użytkowania. Eksploatacja systemu jest prosta, wygodna i nie wymaga ponoszenia żadnych kosztów, ponieważ woda wewnątrz zbiorników nie musi być wymieniana, jeśli są one w pełni szczelne. 

Rozwiązanie nie jest jednak idealne i posiada swoje wady. Jedną z nich  jest przede wszystkim zajmowana przez przegrody przestrzeń. Aby wspomaganie ogrzewania było skuteczne, potrzebujemy dużej masy wody, więc także jej dużej objętości. Zbiorniki wodne tego typu stawiają bardziej na wysokość niż szerokość, ale wciąż wymagają od nas poświęcenia części przestrzeni użytkowej w pomieszczeniu. Dodatkowo mała popularność technologii przekłada się na jej niską dostępność, która może jednak powoli wzrastać wraz z coraz większym znaczeniem budownictwa energooszczędnego. Ostatecznie trzeba również pamiętać o tym, że wodne przegrody akumulacyjne nie są w stanie samodzielnie pokryć całego zapotrzebowania na ogrzewanie budynku. Jest to tylko system wspomagający, który redukuje koszty ogrzewania, ale nie sprowadza ich do zera.

Przegrody wodne to niszowe rozwiązanie, które posiada swoje miejsce w branży i znajduje zastosowanie nie tylko w domach, ale często także w obiektach takich jak szklarnie czy oranżerie. Zakres zastosowań systemu jest dość szeroki i być może dzięki temu zyska on na popularności w niedalekiej przyszłości. Na chwilę obecną brakuje mu jednak rozgłosu, przez co często nawet nie wiemy o jego istnieniu. 

Źródła: Computational performance prediction of the potential of hybrid adaptable thermal storage concepts for lightweight low-energy houses, HowToGoSolar

Zdjęcie autora: Redakcja GLOBEnergia

Redakcja GLOBEnergia