“Kiedyś dominowało podejście: budować jak najwięcej” – a teraz? Zmiany na rynku farm PV

• Fotowoltaika osiągnęła skalę systemową. W wielu krajach OZE, w tym energia słoneczna, stanowią już ponad połowę produkcji energii elektrycznej.
• Polska pozostaje ważnym rynkiem PV w Europie. W ostatnich latach co roku przyłączane są kolejne gigawaty nowych mocy, choć tempo wzrostu zaczyna się stabilizować.
• Inwestorzy patrzą dziś szerzej niż tylko na moc modułów. Coraz większe znaczenie mają parametry długoterminowe, takie jak efektywność technologii i koszt wytwarzania energii (LCOE).

Rynek farm fotowoltaicznych wchodzi w nową fazę rozwoju

Wielkoskalowe farmy fotowoltaiczne przez lata były symbolem szybkiego rozwoju energetyki słonecznej w Europie. Dziś jednak sektor ten zaczyna wchodzić w nowy etap. Coraz większą rolę odgrywają nie tylko nowe moce, ale także zdolność systemów elektroenergetycznych do ich wykorzystania oraz ekonomika całych projektów. Rozmawialiśmy o tym podczas Forum Solar+, które odbyło się w trakcie targów ENEX w Kielcach. To, co szczególnie wybrzmiało w trakcie jednej z debat to fakt, że rynek wielkoskalowych inwestycji PV stopniowo zmienia podejście inwestorów do nowych projektów. 

Fotowoltaika jako filar systemu energetycznego

Jak wskazywał Marcin Wnuszyński z firmy DMEGC Solar, sektor farm fotowoltaicznych w Europie osiągnął już skalę, która realnie wpływa na funkcjonowanie systemów energetycznych: “Uważam, że rynek wielkoskalowych projektów fotowoltaicznych przechodzi dzisiaj zmianę. Można powiedzieć, że wchodzi w nową fazę jego rozwoju. Kiedyś dominowało podejście: budować jak najwięcej, jak najszybciej. Dzisiaj trzeba sobie zadać pytanie, ile system elektroenergetyczny jest w stanie przyjąć, zbilansować, ale też wykorzystać ekonomicznie”.

Równocześnie tempo rozwoju fotowoltaiki w Europie pozostaje bardzo wysokie. W wielu krajach OZE – w tym energia słoneczna – zaczynają odgrywać kluczową rolę w produkcji energii elektrycznej. Przykładem są Niemcy czy Hiszpania, gdzie udział odnawialnych źródeł energii w miksie energetycznym przekracza już połowę. Dane rynkowe pokazują skalę tego trendu. W 2024 roku w krajach Unii Europejskiej zainstalowano około 65,5 GW nowych mocy fotowoltaicznych, co było rekordowym wynikiem w historii europejskiego rynku PV.

Polska jednym z ważniejszych rynków fotowoltaiki w Europie

W ostatnich latach znaczącą rolę w rozwoju fotowoltaiki odgrywa również Polska. Skala nowych przyłączeń wciąż pozostaje wysoka, choć rynek zaczyna stopniowo stabilizować się po okresie bardzo dynamicznego wzrostu.

Jak przypominał podczas branżowej dyskusji Marcin Wnuszyński z DMEGC Solar, w 2023 roku w Polsce przyłączono około 4,5 GW nowych mocy, w 2024 roku niemal 4 GW, natomiast w 2025 roku tempo wzrostu nieco się ustabilizowało, osiągając poziom około 3,5 GW. Zmienia się również charakter realizowanych inwestycji. Na rynku pojawiają się projekty o znacznie większej skali niż jeszcze kilka lat temu. Zamiast licznych farm o mocy kilkudziesięciu megawatów, inwestorzy coraz częściej realizują bardzo duże instalacje.

Obecny boom to efekt wcześniejszych aukcji

Znaczna część nowych inwestycji powstaje dziś w wyniku projektów zakontraktowanych w poprzednich latach w systemie aukcyjnym. Projekty, które uzyskały wsparcie kilka lat temu, właśnie wchodzą w fazę realizacji, co przekłada się na widoczny wzrost liczby budowanych instalacji – wyjaśniał ekspert w trakcie Forum Solar+.

Jednocześnie zmienia się sposób podejścia inwestorów do technologii stosowanych w farmach fotowoltaicznych. Zdecydowanie większą uwagę zwraca się nie tylko na moc pojedynczego modułu, ale również na długoterminową wydajność instalacji, tempo degradacji czy wpływ technologii na koszt wytwarzania energii.

Inwestorzy patrzą na cały cykl życia projektu

Jak podkreślał Marcin Wnuszyński z firmy DMEGC Solar, dojrzewanie rynku widać także w podejściu inwestorów do planowania projektów: “Rynek projektów wielkoskalowych dojrzał. Inwestorzy nie skupiają się już tylko na pojedynczej mocy modułu, ale na całej wartości technicznej i ekonomicznej życia całego projektu”

Znaczenia dziś nabierają parametry takie jak efektywność technologii, stabilność produkcji energii czy długoterminowy koszt wytwarzania energii elektrycznej (LCOE). Rynek farm fotowoltaicznych w Europie wchodzi w etap większej dojrzałości. W kolejnych latach kluczowe będzie już nie tylko tempo budowy nowych instalacji, ale także ich integracja z systemem energetycznym oraz efektywność ekonomiczna całych projektów.

Forum Magazynowania Energii i Fotowoltaiki SOLAR+ 2026