Kotły na pellet ponownie zawieszone w programie Czyste Powietrze

• 15 września 2025 roku czasowo zawieszono kolejne modele kotłów na pellet – decyzja zapadła niespełna miesiąc po poprzednim wstrzymaniu z 20 sierpnia.
• Powodem ponownego zawieszenia jest podejrzenie możliwości montażu rusztu awaryjnego, co budzi wątpliwości co do zgodności z zasadami programu.
• NFOŚiGW zapowiada reformę systemu weryfikacji – w przyszłości niezależne laboratoria mają potwierdzać zgodność urządzeń, a producenci, którzy złożą fałszywe oświadczenia, stracą możliwość umieszczenia swoich produktów na liście ZUM nawet na dwa lata.

Po raz kolejny więc część kotłów na pellet została tymczasowo wycofana z programu. Oznacza to, że beneficjenci nie mogą obecnie uzyskać dotacji na ich zakup. Wątpliwości pojawiły się w kontekście zgodności tych urządzeń z wymogami programu, zwłaszcza w zakresie wspomnianej opcji montażu rusztu awaryjnego. W związku z tym publikujemy zestawienie modeli, których zawieszenie dotyczy.

Kotły na pellet ponownie wyleciały z listy ZUM

Warto zaznaczyć, że podobna sytuacja miała już miejsce w sierpniu tego roku. Z inicjatywy Instytutu Ochrony Środowiska – PIB oraz NFOŚiGW wstrzymano wówczas możliwość uzyskania dofinansowania dla części urządzeń ujętych na liście ZUM. Skala tamtego problemu była jednak stosunkowo niewielka – czasowo wycofano jedynie 31 kotłów na pellet spośród 2 561 dostępnych w programie, co stanowiło około 1,2% wszystkich modeli objętych dotacją.

W tamtym okresie NFOŚiGW zaznaczał, że decyzja o zawieszeniu ma charakter tymczasowy i nie oznacza definitywnego usunięcia urządzeń z listy. Takie same zasady obowiązują również teraz. Producenci mogą złożyć dokumenty potwierdzające zgodność swoich urządzeń z wymaganiami programu, co otwiera drogę do ponownego wpisania ich na listę kwalifikowanych do dotacji w ramach Czystego Powietrza.

Warto przypomnieć, że w sierpniu wszystkie zawieszone wówczas kotły powróciły na listę już po około tygodniu. Czy tym razem historia się powtórzy?

Lista zawieszonych kotłów na pellet w programie Czyste Powietrze

Wszystkie wymienione poniżej kotły zostały objęte zawieszeniem 15 września 2025 roku. Oznacza to, że decyzja ta zapadła nieco ponad miesiąc po poprzednim wstrzymaniu, które miało miejsce 20 sierpnia. Pojawia się więc pytanie, czy tego rodzaju działania staną się regularną praktyką, a pozostałe urządzenia wciąż są analizowane i weryfikowane przez IOŚ-PIB.

• Zobacz również: Kocioł na pellet z rusztem awaryjnym – wina producentów czy użytkowników? Mamy odpowiedź

NFOŚiGW zapowiada dotkliwe kary dla producentów

Podczas poprzedniego zawieszenia NFOŚiGW zapowiedział również modyfikacje w sposobie weryfikacji urządzeń. Do tej pory to producenci samodzielnie oświadczali, że ich kotły nie dają możliwości montażu rusztu awaryjnego, co – jak wskazano – mogło stwarzać pole do nadużyć. W planach było wprowadzenie zasady, zgodnie z którą potwierdzenie zgodności musiałoby pochodzić z niezależnego, akredytowanego laboratorium.

Jeśli instytucja wykryje fałszywe oświadczenie, usunie z listy ZUM wszystkie urządzenia danego producenta na okres co najmniej dwóch lat. NFOŚiGW zapowiada te zmiany jako krok w stronę większej przejrzystości i dowód na to, że program chce odejść od marketingowych deklaracji na rzecz twardych, obiektywnych danych.

Na razie jednak instytucja nie wprowadziła jeszcze nowych regulacji. Pomimo braku zmian w przepisach, NFOŚiGW ponownie wykluczył z programu część kotłów na pellet, co pokazuje, że problem rusztów awaryjnych wciąż pozostaje nierozwiązany.

Źródło: NFOŚiGW, IOŚ-PIB.