Miliardy na pompy ciepła, PV, magazyny energii i termomodernizację! Ruszyło brytyjskie Czyste Powietrze

• Warm Homes Plan zakłada modernizację nawet 5 mln domów w pięć lat. Program łączy termomodernizację, OZE i pompy ciepła, oferując granty oraz tanie finansowanie. Celem jest obniżenie rachunków i walka z ubóstwem energetycznym.
• Ponad 30% brytyjskich budynków powstało przed 1945 rokiem i ma bardzo wysokie zapotrzebowanie na energię. W takich domach kompleksowa modernizacja bywa technicznie trudna i kosztowna. To rodzi ryzyko nietrafionych inwestycji w źródła ciepła.
• Brytyjskie analizy wskazują, że nawet kilka milionów domów nigdy nie będzie odpowiednich dla pomp ciepła. Program stawia więc na skalę, ale jego skuteczność zależy od właściwego doboru technologii. To cenna lekcja także dla Polski i programu Czyste Powietrze.

Po niemal dwóch latach oczekiwania brytyjski rząd ujawnił szczegóły wielomiliardowego programu Warm Homes Plan, który ma stać się największą publiczną inwestycją w modernizację budynków mieszkalnych w historii Wielkiej Brytanii. Z politycznej zapowiedzi program przeszedł w fazę operacyjną – i to w skali, która przyciąga uwagę także poza Wyspami.

Z perspektywy Polski to ciekawy, ale niejednoznaczny punkt odniesienia. Z jednej strony – skala finansowania i kompleksowe podejście robią wrażenie. Z drugiej – coraz więcej danych pokazuje, że kluczowe technologie promowane w takich programach, zwłaszcza pompy ciepła, w praktyce nie zawsze spełniają obietnice polityków i branży.

Co zakłada Warm Homes Plan?

Brytyjski rząd potwierdził 15 mld funtów finansowania publicznego w ciągu pięciu lat, które ma umożliwić modernizację nawet 5 mln domów. W przeliczeniu na polską walutę wychodzi 72,8 mld złotych! Co ciekawe – Czyste Powietrze ma budżet ma 103 mld złotych, aczkolwiek w ostatnim czasie jego działania pozostawia wiele do życzenia. Na Wyspach oficjalne cele są jednak ambitne: obniżenie rachunków za energię, poprawa komfortu cieplnego i wyprowadzenie nawet 1 mln gospodarstw domowych z ubóstwa energetycznego do 2030 roku.

Program obejmuje:

• termomodernizację (izolację, poprawę efektywności energetycznej budynków),
• instalacje OZE (fotowoltaika, magazyny energii),
• niskoemisyjne źródła ciepła, przede wszystkim pompy ciepła,
• system grantów i preferencyjnych pożyczek, aby usunąć barierę wysokich kosztów początkowych.

Istotnym elementem jest także nowa Warm Homes Agency, która ma uprościć system, skonsolidować kompetencje państwa i poprawić jakość obsługi beneficjentów oraz rynku wykonawczego.

Stare budynki w Wielkiej Brytanii

W Wielkiej Brytanii dodatkowym wyzwaniem jest struktura zasobów mieszkaniowych. Ogromna część domów powstała kilkadziesiąt, a często nawet ponad sto lat temu i charakteryzuje się bardzo wysokim zapotrzebowaniem na energię. W wielu takich budynkach kompleksowa termomodernizacja jest technicznie trudna lub ekonomicznie nieopłacalna, co sprawia, że pompy ciepła nie są dla nich optymalnym rozwiązaniem. To właśnie w tego typu domach pojawia się dziś problem wysokich rachunków za ogrzewanie, na które skarżą się część brytyjskich użytkowników – nie tyle z powodu samej technologii, co niewłaściwego doboru źródła ciepła do charakterystyki budynku. 

Brytyjski program Czyste Powietrze

Nowy Warm Homes Plan ma być odpowiedzią na ten problem, zakładając bezprecedensowe finansowanie termomodernizacji oraz innych inwestycji poprawiających efektywność energetyczną. Pozostaje jednak kluczowe pytanie: czy program ma sens w przypadku naprawdę starych budynków, których modernizacja wymaga ogromnych nakładów? Brytyjskie analizy wskazują, że nawet około sześciu milionów domów nigdy nie będzie odpowiednich dla pomp ciepła, niezależnie od skali wsparcia publicznego. Skala wyzwania jest więc ogromna – zobaczymy, czy Brytyjczykom uda się ten program zrealizować. A przy okazji: czy inspiracją był polski program Czyste Powietrze? Jak myślicie – dajcie znać w komentarzach.

Źródło: ecotricity.co.uk, elmhurstenergy.co.uk