Norweski elektrolizer o mocy 5 MW trafi do Nowej Sarzyny!

Na początku czerwca 2023 roku norweska firma Hystar podpisała z polską Polenergią kontrakt na dostarczenie oraz serwisowanie elektrolizera o mocy 5 MW. Urządzenie ma być jednym z elementów instalacji wchodzącej w skład projektu H2 HUB Nowa Sarzyna.

Polenergia przy realizacji projektu współpracuje z Elektrociepłownią Nowa Sarzyna oraz Politechniką Wrocławską. W domyśle “H2 HUB Nowa Sarzyna: Magazynowanie Zielonego Wodoru” ma wykorzystywać zielony wodór, który jest produkowany w procesie elektrolizy wody. Energia wymagana do przeprowadzenia elektrolizy pochodzić ma ze źródeł odnawialnych. Docelowo wytworzony wodór ma z kolei posłużyć do produkcji paliwa lotniczego, gdyż to właśnie na terenie Podkarpacia znajduje się Dolina Lotnicza. Projekt Polenergii jest dotowany ze środków Narodowego Centrum Badań i Rozwoju (NCBR).
Unia promuje wodór
Rozwój produkcji wodoru w Europie to jeden z celów polityki energetycznej Unii Europejskiej. Zgodnie z unijnym projektem “Fit for 55” do 2030 roku Europa ma wyprodukować aż 10 milionów ton wodoru, a całkowita moc istniejących elektrolizerów ma osiągnąć 40 GW. Strategia Unii w zakresie wodoru obejmuje szereg inicjatyw, tj. stworzenie akceleratora wodoru czy też Europejskiego Banku Wodoru. Aby sprostać wymaganiom stawianym przez UE, Polska również ogłosiła swoją politykę wodorową - “Polską Strategię Wodorową do roku 2030 z perspektywą do roku 2040” (PSW). Jest to dokument strategiczny, który określa główne cele rozwoju gospodarki wodorowej w Polsce i kierunki działań niezbędnych do ich osiągnięcia. Do wdrażania rozwiązań opisanych w PSW w poszczególnych regionach kraju mają posłużyć tzw. doliny wodorowe. Doliny są przedsięwzięciami, które mają na celu stworzenie całego rynku technologii wodorowych, który będzie obejmował produkcję, przesył, magazynowanie oraz wykorzystanie wodoru w różnorodnych sektorach gospodarki.
To nie jedyne takie przedsięwzięcie
H2 HUB Nowa Sarzyna jest częścią planowanej Podkarpackiej Doliny Wodorowej. W zamyśle ma to być pierwsze tego typu przedsięwzięcie w Polsce. Docelowo w naszym kraju ma powstać pięć Dolin Wodorowych. Poza Podkarpaciem mają one powstać także na Śląsku, Mazowszu, Dolnym Śląsku i w Wielkopolsce. Każda z planowanych dolin ma wykorzystywać wodór do innych celów. Przykładowo, Dolnośląska Dolina Wodorowa ma skupić się na produkcji zielonego amoniaku oraz użycia wodoru w procesach wydobycia i przerobu miedzi. Natomiast tak jak już wspomniano, rozwój produkcji wodoru na Podkarpaciu ma skupić się na wykorzystaniu go w transporcie oraz energetyce. Plany na rozwój inicjatyw wodorowych są ambitne. Po raz pierwszy zaczęło robić się o nich głośno w 2021 roku, kiedy w Jasionce powołano Podkarpacką Dolinę Wodorową. Od tamtego momentu sprawa w mediach nieco przycichła - jedynie co jakiś czas publikowane są doniesienia o stopniowej rozbudowie projektów. Każda z Dolin jest więc rozwijana powoli, tak samo jak rządowe programy wsparcia dla tego typu rozwiązań. Ministerstwo Klimatu i Środowiska już w 2022 roku ogłosiło, że przygotowuje duży pakiet legislacyjny, dumnie nazwany “Konstytucją dla wodoru”. Pierwszym etapem tworzenia “Konstytucji” było przeprowadzenie “Analizy instrumentów wsparcia finansowego dla rozwoju rynku wodoru w Polsce”. Z tej analizy możemy dowiedzieć się, że rządowy mechanizm wsparcia dla wodoru będzie mógł zostać uruchomiony najprędzej w 2025 roku. Taki termin jest najbardziej realny z tego względu, że obecnie nie istnieje konkurencyjny rynek wodoru w Polsce. Proces pokrywania luki finansowej pomiędzy ceną zielonego wodoru, a ceną paliw kopalnych będzie długotrwały i w tym aspekcie konieczna będzie pomoc rządowa. Z tego też wynika, że pomimo iż uruchomienie prac nad pięcioma polskimi Dolinami Wodorowymi entuzjastycznie ogłaszano już w 2021 i 2022 roku, to na pełne uruchomienie tych projektów będziemy musieli jeszcze poczekać.
Kiedy poznamy szczegóły projektu?
Kontrakt pomiędzy Hystarem a Polenergią to pierwszy krok norweskiej firmy w celu rozpowszechnienia swoich elektrolizerów na świecie. Skandynawska spółka specjalizuje się w elektrolizerach typu PEM, które wykorzystują elektrolizę wody do produkcji zielonego wodoru. Niewątpliwą zaletą elektrolizy jest to, że jest to sprawdzona metoda, która dodatkowo nie powoduje emisji szkodliwych gazów do atmosfery. Jednak posiada ona również dwie główne wady. Po pierwsze, wymaga ona dużych nakładów energetycznych. Po drugie - problematyczne jest przechowywanie i transport wodoru wyprodukowanego w ten sposób. Jeśli H2 HUB Nowa Sarzyna rzeczywiście chce zająć się produkcją zielonego wodoru, instalacja musi posiadać dostęp do dużych zasobów energii odnawialnej. Dodatkowo, konieczne będzie pozyskanie dużych magazynów energii dla projektu. Polenergia na razie nie opublikowała szczegółów na temat funkcjonowania instalacji. Zapewne więcej informacji poznamy dopiero, kiedy zostanie ona oddana do użytku.
Elektrolizer od firmy Hystar powinien dotrzeć do Nowej Sarzyny w 2024 roku. Tak więc pełne uruchomienie produkcji wodoru w projekcie Polenergii powinno zbiec się w czasie z uruchomieniem rządowych mechanizmów wsparcia dla energetyki wodorowej. Miejmy nadzieję, że sprawa nie przycichnie i rzeczywiście doczekamy się wysoce rozwiniętych Dolin Wodorowych, które swą powierzchnią będą pokrywały niemal całą Polskę.
Źródło: polenergia.pl, globenergia.pl, h2poland.eu










