Nowy program dofinansowania na termomodernizację budynków użyteczności publicznej – szansa na odbudowę po powodzi

• Program FEnIKS 2021-2027 przewiduje 70 mln euro na odbudowę budynków użyteczności publicznej zniszczonych podczas powodzi, z naciskiem na poprawę efektywności energetycznej i odporności na zagrożenia klimatyczne.
• Wsparcie obejmuje odbudowę infrastruktury, wymianę źródeł ciepła, instalację OZE oraz adaptację budynków do nowych standardów bezpieczeństwa, a projekty muszą zapewnić co najmniej 20% oszczędności energii pierwotnej.
• Nabór wniosków ma rozpocząć się w czerwcu 2025 roku, a zakończyć w październiku, z możliwością uzyskania do 95% dofinansowania, co czyni program jednym z najbardziej atrakcyjnych w najbliższych miesiącach.

Dofinansowanie na odbudowę zniszczonej infrastruktury

15 maja Komitet Monitorujący program Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Środowisko i Klimat 2021-2027 (FEnIKS) warunkowo zatwierdził kryteria wyboru projektów w ramach działania FENX.11.02, dotyczącego odbudowy uszkodzonej lub zniszczonej infrastruktury budynków użyteczności publicznej. Teraz kluczowa będzie decyzja Komisji Europejskiej, która pozwoli na uruchomienie naboru wniosków o dofinansowanie, planowanego na czerwiec 2025 roku. W ramach tego działania przewidziano 70 mln euro na projekty, które nie tylko przywrócą funkcje budynków, ale także poprawią ich efektywność energetyczną oraz odporność na przyszłe zagrożenia klimatyczne.

Co obejmuje wsparcie?

Program FENX.11.02 umożliwi finansowanie szerokiego zakresu działań, w tym:

• odbudowę budynków użyteczności publicznej uszkodzonych podczas powodzi,
• poprawę efektywności energetycznej (minimum 20% oszczędności energii pierwotnej),
• wymianę uszkodzonych źródeł ciepła,
• instalację odnawialnych źródeł energii (OZE), takich jak fotowoltaika, turbiny wiatrowe czy pompy ciepła,
• adaptację infrastruktury do nowych standardów bezpieczeństwa, w tym zwiększoną odporność na broń kinetyczną i zagrożenia ABC.

Kto może skorzystać z dofinansowania?

Wsparcie skierowane jest do administracji publicznej, w tym jednostek rządowych, samorządowych, a także instytucji naukowych, edukacyjnych i medycznych. Projekty muszą być oparte na szczegółowych audytach energetycznych, które wykażą, że inwestycje przyniosą co najmniej 20% oszczędności energii pierwotnej. Dodatkowo, do 20% kosztów kwalifikowalnych projektu może być przeznaczone na działania wykraczające poza typową termomodernizację, takie jak instalacja zielonych dachów, magazynów energii czy cyfryzacja infrastruktury.

Warunki i kryteria wyboru projektów

Aby uzyskać wsparcie, projekt musi spełniać określone kryteria obligatoryjne, takie jak:

• wykazanie oszczędności energii pierwotnej o co najmniej 20% w stosunku do stanu istniejącego,
• przeprowadzenie audytu energetycznego ex-ante i ex-post,
• wymiana indywidualnego źródła ciepła zgodnie z hierarchią źródeł (np. preferowane ciepło systemowe i OZE),
• posiadanie ekspertyzy ornitologicznej lub chiropterologicznej (jeśli wymagane),
• udokumentowanie uszkodzeń powodziowych odpowiednimi raportami.

Terminy i wysokość dofinansowania

Planowany termin ogłoszenia naboru to czerwiec 2025 roku, natomiast zakończenie przyjmowania wniosków przewidziano na koniec października 2025 roku. Projekty mogą liczyć na pokrycie nawet do 95% wydatków kwalifikowalnych, co czyni ten program jednym z najbardziej atrakcyjnych w nadchodzących miesiącach.

Program FEnIKS to nie tylko odbudowa, ale także modernizacja – inwestycje mogą uwzględniać rozwiązania proekologiczne, takie jak zielone dachy, elektromobilność, magazyny energii oraz technologie wspierające gospodarkę o obiegu zamkniętym. To ważny krok w stronę zrównoważonego rozwoju i zwiększenia odporności infrastruktury publicznej na przyszłe katastrofy klimatyczne.

Źródło: NFOŚiGW