Konsultacje dotyczące projektu Polityki Energetycznej Polski do 2040 roku właśnie się zakończyły. Projekt został oparty o trzy główne filary zmian: Sprawiedliwą transformację, Zeroemisyjny system energetyczny oraz Dobrą jakość powietrza, a w porównaniu do poprzedniej wersji uwzględnia szereg zmian technologicznych. Nie bez znaczenia okazała się globalna pandemia i wynikające z niej zmiany, bo zmieniła się także perspektywa unijna – fundusze zostały inaczej rozplanowane. Między innymi dzięki temu, aż 60 mld zł będzie mogło zostać przeznaczone na transformację regionów górniczych.

Dzięki zmienionej perspektywie unijnej niektóre zmiany technologiczne będą mogły jeszcze bardziej przyspieszyć. Jakie zmiany są planowane?

OZE w planach energetycznych

Najnowsze plany polityki energetycznej kładą nacisk na OZE, który jednak jest mocno zrównoważony. Minister Klimatu zaznaczył, że powstający system energetyczny musi być równoległy do istniejącego. Według Michała Kurtyki ogromnym wyzwaniem będzie utrzymanie systemu konwencjonalnej energetyki opartej o źródła dyspozycyjne, który będzie niezbędny w określonych warunkach pogodowych, gdy odnawialne źródła energii nie będą wytwarzały energii.

Powstający system pozwoli na utrzymanie ciągłości zaopatrzenia w energię elektryczną, a oparty będzie w głównej mierze energetyce jądrowej i morskiej energetyce wiatrowej. Jak zapowiedział Minister Kurtyka do 2040 r. ma powstać:

  • ok. 8-11 GW nowych mocy offshore przy nakładach na poziomie ok. 130 mld zł oraz
  • ok. 6-9 GW nowych mocy w atomie, przy nakładach rzędu 150 mld zł.

Z wprowadzeniem zmian resort nie będzie czekał oczywiście aż do 2040 roku. Już w ciągu najbliższej dekady udział OZE w końcowym zużyciu ma wynosić minimum 23%.

Udział OZE w produkcji energii elektrycznej ma wynosić 32%, 14% w transporcie oraz 28% w ciepłownictwie.

W produkcji energii elektrycznej do 2030 roku szczególną rolę odegrają:

  • morska energetyka wiatrowa – ok. 5,9 GW nowych mocy,
  • lądowa energetyka wiatrowa – ok. 8-10 GW nowych mocy oraz
  • fotowoltaika ok. 5-7 GW nowych mocy.

Ministerstwo Klimatu zakłada, że do 2030 roku w Polsce będzie aż 1 000 000 prosumentów. To całkiem realny plan, biorąc pod uwagę, że już jest ich ponad 250 tysięcy, a w samym pierwszym półroczu przybyło ponad 100 tysięcy nowych prosumentów.

W ciepłownictwie znaczącą rolę odegrają biomasa, biogaz, geotermia oraz pompy ciepła. W tym miejscu warto przypomnieć, że zgodnie ze strategią Komisji Europejskiej inteligentnego łączenia sektorów, to właśnie pompy ciepła zostały wskazane jako kluczowa technologia w transformacji energetycznej budynków UE. Według Strategii udział pomp ciepła w budownictwie indywidualnym w UE do 2030 roku ma wzrosnąć do 40%, a w 2050 roku do 50-70%.

Spadek udziału węgla

Jedną z głównych zmian, która zostanie wprowadzona w najbliższych latach, to spadek udziału węgla w ogólnej produkcji energii. W zależności od cen uprawnień do emisji CO2 znaczenie węgla może spaść mniej lub bardziej.

W 2030 roku udział węgla w produkcji energii elektrycznej wyniesie 56% lub 37%, a w 2040 roku 28% lub 11%. Dla porównania, obecny system energetyczny w Polsce oparty jest w prawie 80% na węglu: w 50% na węglu kamiennym i w 30% na węglu brunatnym.

Według PEP 2040 w najbliższych latach wzrośnie udział innego paliwa kopalnego w produkcji energii elektrycznej. Udział gazu w produkcji energii elektrycznej, w zależności od scenariusza, w 2040 roku wyniesie 17% lub 33%.

Nowe miejsca pracy

W realizacji transformacji energetycznej kluczowe znaczenie będą miały nowe miejsca pracy. Jak wspomniał Frans Timmermans – wiceprzewodniczący Komisji Europejskiej podczas 12. Europejskiego Kongresu Gospodarczego w Katowicach, nie ma obecnie w Europie regionu, w którym sprawiedliwa transformacja byłaby ważniejsza, niż na Śląsku. Szczególnie, że w przemyśle węglowym w tym regionie zatrudnionych jest 78 tys. osób, a dla wielu rodzin górnictwo to podstawowe źródło dochodu. W nowej Polityce Energetycznej Polski, zaplanowane jest 300 tysięcy nowych miejsc pracy dzięki rozwojowi OZE, elektromobilności i energetyki jądrowej.

Dobra jakość powietrza

Wszystkie zmiany wprowadzone w Polsce w ramach nowej polityki energetycznej przyczynią się do poprawy jakości powietrza. Przyczyni się do tego również 1,5 mln nowych przyłączeń gospodarstw domowych do sieci ciepłowniczej oraz obniżenie do 2030 roku ubóstwa energetycznego o 30%.

Źródła: PAP, ISBNews

Redakcja GLOBEnergia