Polska z najwyższą średnią ceną PPA w Europie!

Średnie ceny umów zakupu energii (PPA) spadły w Europie i USA z pierwszego do drugiego kwartału tego roku. Generalne rozkład cen na rynku umów PPA różni się między krajami i ciężko znaleźć wspólny trend chociażby wśród krajów z tego samego regionu. Ustępujący kryzys wydaje się nie robić różnicy dla naszego rynku, Polska pozostaje krajem z najwyższą średnią ceną PPA w Europie.

Zdjęcie autora: Redakcja GLOBEnergia
Zdjęcie autora: Redakcja GLOBEnergia

Redakcja GLOBEnergia

Podziel się

Amerykański think tank Edison Energy opublikował ostatnio raport o rynku umów PPA. Chociaż autorzy raportu nie zapominają o obawach dotyczących łańcuchów dostaw w sektorze energetyki słonecznej oraz kosztów produktów niezbędnych do generacji z OZE, generalnie pozytywnie oceniają skutki spadających cen energii oraz to, w jaki sposób umowy PPA mogą stać się bardziej atrakcyjne dla potencjalnych producentów energii i nabywców w dłuższej perspektywie.

Jak działa PPA?

PPA (Power Purchase Agreement) to długoterminowa umowa na dostawy energii elektrycznej zawierana między dwiema stronami, zazwyczaj między wytwórcą energii elektrycznej a klientem (konsumentem energii elektrycznej lub sprzedawcą). Umowa PPA szczegółowo określa wszystkie warunki działalności związanej z wytworzeniem i kupnem energii, m.in. ilość energii elektrycznej do dostarczenia, wynegocjowane ceny, sposób księgowania i kary za nieprzestrzeganie przepisów. Oto najważniejsze aspekty dotyczące takich umów:

  • może przybierać różne formy i być dostosowana do potrzeb każdej ze stron umowy
  • energia elektryczna może być dostarczana fizycznie lub w bilansie
  • mogą finansować budowę elektrowni (koszty inwestycyjne) bazujących na OZE
  • mogą finansować funkcjonowanie elektrowni (koszty operacyjne) wytwarzających energię elektryczną ze źródeł odnawialnych

Wyróżniamy dwa główne rodzaje umów PPA, On-Site oraz Off-Site.

W przypadku umowy PPA On-Site koszty takie jak opłaty sieciowe za energię elektryczną produkowaną przez elektrownię mogą zostać pominięte, ponieważ energia ta przepływa przez bezpośrednią linię energetyczną, a nie przez sieć publiczną do klienta. Dlatego też obowiązkowa jest geograficzna bliskość między producentem a konsumentem, wytwórnia musi być zlokalizowana za punktem pomiarowym konsumenta, na przykład na terenie przedsiębiorstwa. W skrócie, ten typ umowy obejmuje bezpośrednie fizyczne dostawy energii elektrycznej. 

Z kolei umowa PPA typu Off-Site nie uwzględnia fizycznych dostaw energii elektrycznej pomiędzy instalacją a konsumentem. Dotyczy raczej bilansowego zakupu pewnej ilości wytworzonej energii elektrycznej. W przeciwieństwie do umów PPA typu On-Site, producent dostarcza energię elektryczną do konsumenta poprzez sieć publiczną. W związku z tym konieczne jest dodatkowe rozliczenie poprzez grupy bilansujące elektrowni i odbiorcy. Elektrownia nie musi być instalowana w pobliżu odbiorcy.

Rynek umów PPA w USA

Raport pokazuje, że mediana cen PPA w USA spadła o 3% w drugim kwartale 2023 roku, co odpowiada spadkowi o 2 USD z 61 USD do 59 USD. Autorzy raportu przypisują ten fakt uruchomieniem nowych instalacji należących do Electric Reliability Council of Texas (ERCOT), która obsługuje 90% sieci elektroenergetycznej w Teksasie i ma znaczący wpływ na całą infrastrukturę energetyczną Stanów Zjednoczonych. Poniżej można prześledzić jak przebiegały średnie ceny PPA na przestrzeni poprzedniego i pierwszego kwartału pierwszego roku u różnych operatorów sieci w USA:

Średnie ceny umów PPA dla operatorów California Independent System Operator (kolor szary), ERCOT (niebieski), Midcontinent ISO (żółty), PJM (zielony), Southwest Power Pool (czerwony)
Źródło: Edison Energy

Pomimo faktu, że ceny PPA zarówno w sektorze energetyki słonecznej, jak i wiatrowej wzrosły w ciągu ostatnich trzech lat, w przypadku wszystkich pięciu głównych amerykańskich graczy wspominanych w raporcie, należy wyciągnąć pozytywne wnioski ze spowolnienia tempa wzrostu tych cen. Ostatnie wartości cen wskazują na pewne umiarkowanie na rynku, szczególnie po drastycznych wzrostach między czwartym kwartałem 2022 r., a pierwszym kwartałem 2023.

Co z Europą?

Ceny PPA w Europie wahały się znacznie bardziej niż w USA, chociaż generalnie obserwowany był spadek ich wartości od ostatniego kwartału. Indeks cen PPA w UE spadł z około 88 EUR/MWh (97,15 USD/MWh) w pierwszym kwartale roku do około 82 EUR/MWh w drugim kwartale, z czego wynika fakt, że średnia cena PPA w Europie spada. 

Polska odnotowała najwyższą średnią cenę PPA, która wyniosła 110 €/MWh i była jedynym krajem, który odnotował tę samą cenę w obu kwartałach bieżącego roku.

Średnie ceny umów PPA w: Polsce (kolor czerwony), Holandii (zielony), Niemczech (niebieski), Włoszech (fioletowy), Hiszpanii (żółty), unijny indeks cen EU PPA (szary)
Źródło: Edison Energy

Średnia cena umów PPA w Hiszpanii wynosiła około 49 euro/MWh była najniższą spośród analizowanych krajów. Prawdopodobnie największa zmiana miała miejsce w Holandii, gdzie średnia cena umów PPA zwiększyła się z 81 euro/MWh do 90 euro/MWh, odnotowując wzrost po raz pierwszy od trzeciego kwartału 2022 r. 

Autorzy raportu zwracają również uwagę na zbyt małą liczbę wniosków dotyczących projektów fotowoltaicznych w całej Europie. Wiele krajów dysponuje dużo większą mocą fotowoltaiczną niż ta, która zostaje zagospodarowana w przetargach. W 2022 roku Niemcy rozstrzygnęły przetargi na 2,9 GW mocy, w porównaniu do oferowanych 4,8 GW, podczas gdy Włochy zaoferowały 1,7 GW z 3,4 GW mocy ze źródeł odnawialnych, które udostępnił rząd.

Źródło: PV Tech, leksykon next-kraftwerke

Zobacz również