Porażka programu Czyste Powietrze? Pompy ciepła popularniejsze w programie Moje Ciepło
Pompy ciepła coraz rzadziej pojawiają się w programie Czyste Powietrze – ich udział spadł z ponad połowy do 23% w dwa lata. Z kolei w programie Moje Ciepło zainteresowanie tą technologią rośnie. Dane pokazują, że to właśnie dotacja dla nowych budynków bardziej wspiera branżę pomp ciepła w 2025 roku.
Redakcja GLOBEnergia
- W 2022 roku pompy ciepła stanowiły 48,2% wniosków, w 2023 roku już 50,1%, ale w 2025 roku tylko 23%, co pokazuje wyraźny regres programu Czyste Powietrze.
- Od stycznia do października 2025 roku złożono 8 759 wniosków – więcej niż w Czystym Powietrzu, jeżeli mówimy o pompach ciepła.
- Mimo dużej skali działania, program traci proekologiczny charakter i wymaga modyfikacji zasad wsparcia, by ponownie wspierać transformację energetyczną.
Program Czyste Powietrze od lat jest symbolem walki ze smogiem i jednym z najczęściej wybieranych sposobów na uzyskanie wsparcia finansowego przy wymianie źródła ogrzewania czy termomodernizacji budynku. Choć liczba złożonych wniosków wciąż robi wrażenie, coraz wyraźniej widać narastające problemy, zwłaszcza w obszarze pomp ciepła. Program nadal funkcjonuje na szeroką skalę, jednak jego ekologiczne znaczenie w nowej odsłonie wyraźnie osłabło. Tymczasem Moje Ciepło pokazuje, że zainteresowanie pompami ciepła nie maleje – wystarczy odpowiednio dopasować zasady wsparcia, by technologia ta mogła się dalej dynamicznie rozwijać.
Moje Ciepło vs. Czyste Powietrze – która dotacja bardziej wspiera pompy ciepła?
W 2022 roku pompy ciepła stanowiły 48,2% wszystkich wniosków w programie Czyste Powietrze. Rok później ich udział wzrósł do 50,1%, co oznaczało, że połowa beneficjentów wybierała właśnie to rozwiązanie. W 2024 roku sytuacja jednak uległa pogorszeniu – udział pomp ciepła spadł do 26%. Dane z 2025 roku pokazują, że trend ten się utrzymuje. Według informacji NFOŚiGW do 10 października w nowej odsłonie programu złożono 36 165 wniosków, z czego jedynie około 8 318 dotyczyło pomp ciepła, co odpowiada 23% całości. Wszystko wskazuje na to, że obecny rok może przynieść jeszcze gorsze wyniki.
To niepokojące zjawisko, zwłaszcza że jeszcze niedawno Polska była uznawana za jeden z najbardziej dynamicznie rozwijających się rynków pomp ciepła w Europie. Spadek zainteresowania może wynikać z rosnących kosztów inwestycji oraz z niepewności dotyczącej zasad przyznawania dofinansowań.
Inaczej wygląda sytuacja w programie Moje Ciepło, który od początku skierowany jest wyłącznie do właścicieli nowych domów i obejmuje tylko montaż pomp ciepła. Od stycznia 2025 roku złożono w nim 8 759 wniosków, czyli więcej niż w Czystym Powietrzu w tym samym okresie. Od startu programu do października 2025 roku liczba wniosków wyniosła 39 857, a łączna wartość przyznanego wsparcia to 347 574 017 zł. Choć Moje Ciepło ma ograniczony zakres i dotyczy wyłącznie nowego budownictwa, dane potwierdzają, że zainteresowanie technologią pomp ciepła pozostaje wysokie.
Od początku funkcjonowania programu Czyste Powietrze złożono 1 070 913 wniosków o łącznej wartości 40 421 305 043 zł (stan na 10 października 2025 roku). To ogromne przedsięwzięcie, jednak analiza struktury wniosków pokazuje, że mimo dużej skali, udział nowoczesnych systemów grzewczych wyraźnie spada. Jest to zaskakujące, ponieważ jeszcze niedawno pompy ciepła uznawano za kluczowy element transformacji energetycznej. Obecnie jednak bez modyfikacji zasad finansowania i lepszego dostosowania programu do warunków rynkowych rozwój tego segmentu może znacząco zwolnić.
To nie tak miało wyglądać…
Czyste Powietrze nadal pozostaje liderem pod względem liczby złożonych wniosków, jednak dostępne dane jednoznacznie wskazują, że program stopniowo traci swój proekologiczny impet. Spadek udziału pomp ciepła z ponad 50% do 23% w ciągu dwóch lat stanowi wyraźny sygnał ostrzegawczy. W ostatnim czasie widać także zwrot w kierunku kotłów na pellet, co przy wysokich cenach tego paliwa może budzić obawy o kondycję domowych budżetów. Dodatkowo pojawiła się afera związana z możliwością montażu rusztu awaryjnego w dotowanych kotłach, co jest niezgodne z zasadami programu. Z kolei Moje Ciepło pokazuje, że Polacy wciąż chętnie inwestują w pompy ciepła w nowym budownictwie.
Jeśli program Czyste Powietrze ma zachować swoją kluczową rolę w procesie transformacji energetycznej, konieczne są zmiany, które pozwolą odzyskać wcześniejszą dynamikę. Niestety, na razie nie widać na to większych szans. Program wciąż funkcjonuje na szeroką skalę, lecz jego obecne efekty coraz bardziej odbiegają od tego, co stanowiło jego pierwotne założenia.
Opracowanie własne na podstawie danych NFOŚiGW.
