Podczas debaty “Przyszłość rynku energii w Polsce. Rosnąca rola konsumenta w energetyce” dyskutowano na temat sytuacji na rynku energii elektrycznej w Polsce oraz na sposobach na ochronę przed wysokimi odbiorców wrażliwych z pogranicza ubóstwa energetycznego. Paweł Pikus, dyrektor Departamentu Elektroenergetyki i Gazu Ministerstwa Klimatu i Środowiska stwierdził, że obecna sytuacja na rynku energii to porażka dotychczasowej polityki regulacyjnej i strategii dotyczącej rynków energetycznych na poziomie europejskim. Polska odniosła tu pyrrusowe zwycięstwo, gdyż miała krytyczny stosunek do polityki transformacji energetycznej. Obecnie UE ma do czynienia z kumulacją wielu czynników w tym samym czasie, efektem czego obserwowany jest kryzys energetyczny.
Polska jest zaniepokojona sytuacją na rynku energetyki w Unii Europejskiej i MKiŚ zapowiedział, że na najbliższej radzie UE ds. energii będzie zwracał uwagę na tę sytuację. Kluczem będzie wprowadzenie odpowiednich rozwiązań.

– My nie chcemy tej kontynuacji. To co się dziś dzieje na poziomie UE w zakres Fit for 55 postrzegamy jako duże zagrożenie dla sektorów nie tylko energetycznych, ale dla całej gospodarki szczególnie takich państw jak Polska. Jest to także zagrożenie dla odbiorców, tj. w jaki sposób mogą kształtować się ceny – powiedział Pikus.

Hiszpanie podkreślają, że w dalszym ciągu w miksie energetycznym UE są znaczne udziały paliw kopalnych, które powodują, że źródła OZE nie mogą obniżać cen energii elektrycznej, co nie pozwala zmitygować cen energii elektrycznej produkowanej w nowych technologiach

Pikus przypomniał, że Polska wprowadziła narzędzie rekompensat cen energii, ale nie chce dziś oceniać tego rozwiązania. Obecnie kończą się prace nad nimi. Dziś cała Europa zastanawia się nad tym, jak rekompensować wysokie ceny energii. Polska wyprzedziła UE w myśleniu o sposobach rozwiązania tego problemu. W naszym krajuceny energii na rynku hurtowym są niższe niż w pozostałych krajach UE. Wzrost cen energii w Polsce jest determinowany uprawnieniami do emisji.

Komisja Europejska przedstawiła koncepcję Europejskiego Fundusz Socjalnego, który miał być finansowany z objęcia systemem ETS nowych dziedzin jak budownictwo i transport. Pikus reasumuje, że polityka klimatyczna jest po prostu droga. Polska ścieżka transformacji energetycznej musi być bezpieczna, w jak najmniejszym stopniu wpływać na obniżenie konkurencyjności gospodarek oraz sprzyjać zeroemisyjności w perspektywie średnioterminowej. Polska obecnie jest eksporterem energii i trzeba bezpiecznie kalkulować, jak system energii w Polsce będzie wyglądał.

Kluczowa ochrona odbiorców wrażliwych. Będzie strategia

Pikus poinformował, że istotna jest ochrona odbiorców energii przed wysokimi cenami energii elektrycznej. Resort nie planuje wprowadzenie kompleksowych i horyzontalnych systemów wsparcia dla wszystkich odbiorców, ale monitoruje rozwój rynku.

– MKiŚ zaproponuje nie tylko rozwiązanie dla odbiorców wrażliwych w zakresie dodatków energetycznych, bonów, czeków, jakkolwiek to nazwiemy, ale chcemy zaproponować szeroką strategię, która będzie się opierać na trzech filarach – powiedział Pikus.

Strategia będzie opierać się na pomocy w ubóstwie energetycznym, możliwości inwestowania w nowe technologie, które pozwolą wyjść z ubóstwa energetycznego, oraz zabezpieczeniu, by znowu nie wpaść w obszar ubóstwa energetycznego. Obecnie MKiŚ oczekuje na zgodę Zespołu Programowania Prac Rządu. Propozycja zostanie przedstawiona w przeciągu najbliższych dwóch tygodni.

Programy będą dopasowane także dla odbiorców wrażliwych

Ministerstwo rozważa aktualizację dodatków dla osób wrażliwych dochodowo oraz rozwiązań dopasowanych do obecnych realiów. Kluczowe są tu rozwiązania inwestycyjne jak Czyste Powietrze, Stop Smog czy też Mój Prąd. Rząd chce, by te programy były atrakcyjne dla odbiorców “o mniej zasobnym portfelu”, aby wyszli z ubóstwa energetycznego poprzez inwestycje w efektywność energetyczną budynków i swoich instalacji czy testowanie zeroemisyjnych źródeł energii. MKiŚ chce, by te programy były też atrakcyjne dla odbiorców wrażliwych. Pikus nie wskazał dokładnie w jaki sposób będą dopasowane, trwają jeszcze na ten temat dyskusje.

Redakcja: Patrycja Rapacka

Patrycja Rapacka

Analityk i redaktor w GLOBEnergia. Transformacja energetyczna, OZE, offshore wind, atom