Projekt zmian systemu prosumenckiego z kolejnymi poprawkami, projekt senacki skierowany do trzeciego czytania

Wczoraj podczas 33. posiedzenia Senatu RP X kadencji pochylono się nad nowelizacją ustawy o OZE (nr 560) wniesioną przez posła Marka Suskiego, która ma na celu zmianę systemu prosumenckiego, oraz nową inicjatywą ustawodawczą posłów KO w porozumieniu z senatorem Stanisławem Gawłowskim (nr 578). W przypadku pierwszego projektu w trakcie dyskusji zgłoszono wnioski o charakterze legislacyjnym – ustawa została odesłana do komisji. W dyskusji nie zgłoszono nowych wniosków o charakterze legislacyjnym do projektu senackiego – głosowanie zostanie przeprowadzone pod koniec posiedzenia Senatu.

Zdjęcie autora: Patrycja Rapacka

Patrycja Rapacka

Analityk i redaktor w GLOBEnergia. Transformacja energetyczna, OZE, offshore wind, atom

Na listopadowym posiedzeniu Senatu pojawiły się dwa projekty nowelizacji ustawy o OZE. Tydzień temu podczas obrad komisji senackich nad projektem nowelizacji ustawy o OZE nr 560 w trybie art. 69 regulaminu Senatu przedłożono nowy projekt ustawy w znaczącej części rozwiązujący problemy podniesione w czasie dyskusji o zmianie systemu prosumenckiego – tak wówczas przekonywał poseł KO Krzysztof Gadowski. Na ręce senatora Stanisława Gawłowskiego złożył nowy projekt, który w dalszych pracach nad proponowanymi regulacjami reprezentuje Nadzwyczajną Komisję ds. Zmian Klimatu. O założeniach projektu pisaliśmy TUTAJ. Projekt w znacznej części przypomina propozycje zmiany systemu prosumenckiego proponowane pierwotnie przez posłankę Jadwigę Emilewicz.

Już na początku posiedzenia Marszałek Senatu Tomasz Grodzki podkreślił, że Komisja Nadzwyczajna ds. Klimatu podczas nowelizacji ustawy o OZE (nr 560) dostrzegła potrzebę wprowadzenia zmian legislacyjnych. Prosił senatorów o obecność przy rozpatrywaniu tego punktu obrad.

Senator Wojciech Piecha jako sprawozdawca łączonej Komisji Gospodarki Narodowej i Innowacyjności oraz Komisji Środowiska wskazał, że po rozpatrzeniu ustawy członkowie komisji wnoszą, ażeby przyjąć ustawę nr 560 z poprawką samorządową. Regulacje zakładają wprowadzenie modelu net-billingu w miejsce systemu opustów. Prosumenci, którzy złożą wniosek o przyłączenie instalacji do 31 marca 2022 roku, będą mogli rozliczać się w systemie opustów, jeśli po 1 kwietnia 2022 roku – automatycznie obejmie ich system net-billingowy.

Stanisław Gawłowski jako sprawozdawca Nadzwyczajnej Komisji ds. Zmian klimatu wyjaśnił, dlaczego posłowie zdecydowali się na podjęcie inicjatywy ustawodawczej. Wskazał na zarzuty związane z trybem wprowadzania zmian. W trakcie dyskusji Gawłowski nie miał wątpliwości, że de facto projekt nr 560 był przygotowany przez rząd. W trakcie wysłuchania publicznego padło wiele słów krytyki co do propozycji rozwiązań. Senator pokrótce przedstawił historię wdrażania systemu prosumenckiego w Polsce, po czym podkreślił, że w dobie wzrostu cen energii instalacje fotowoltaiczne są dziś bardzo korzystne.

- To co proponuje rząd jest de facto trudne do wyliczenia, w szczególności w przypadku okresu zwrotu, jeden z ekspertów mówi o minimum 14 latach. Ustawa zabija rynek prosumencki – powiedział Gawłowski.

Nadzwyczajna Komisja wniosła o odrzucenie projektu nr 560 oraz podjęcie inicjatyw ustawodawczej. - Projekt, który przedkładamy, uwzględnia elementy projektu ustawy wcześniej sygnowanej przez posłankę Jadwigę Emilewicz – powiedział wprost Gawłowski.

Senat przegłosował, aby nowy projekt dać pod drugie głosowanie i dodać jako pkt. 7 agendy posiedzenia Senatu (za 46, przeciw 36, wstrzymano się - 1).

Na posiedzeniu Senatu nie pojawił się autor projektu nr 560, poseł Marek Suski. Po stronie rządowej wypowiedział się wiceminister klimatu i środowiska Ireneusz Zyska. Zobrazował sytuację na rynku prosumenckim w Polsce (obecnie jest ponad 700 tys. prosumentów). Rząd utrzymuje, że zmiana ma związek z dostosowaniem regulacji do dyrektywy RED II oraz dyrektywy rynkowej, ponadto nie można już dalej traktować systemu elektroenergetycznego jako wirtualnego magazynu energii. Obecnie Polska jest na innym etapie rozwoju, więc potrzeba nowego modelu prosumenta i modeli rozliczeń.

Wskazał, że w proponowanym projekcie senackim i modelu net-meteringu zapłacą wszyscy odbiorcy energii i “babcia” też. - Przy 1 mln prosumentów, który osiągniemy na początku roku 2022 roku, roczne straty szacujemy na poziomie 1 mld zł rocznie – wskazał Zyska.

Według wyliczeń ministerstwa, w systemie net-billingu, zwrot inwestycji w instalację nieprzewymiarowaną wyniesie około 8 lat. Ponadto Zyska odpowiedział na pytania senatorów dotyczące przydomowych magazynów energii - według danych rynkowych magazyn energii w przeliczeniu na 1 kWh kosztuje około 3,5 tys. zł. Dla gospodarstwa domowego wyposażonego w instalację PV o mocy około 5 kWp, wystarczy magazyn 3-4 kWh. Całkowity koszt takiego magazynu w zależności od prosumenta to 12-14 tys. zł.

Po wystąpieniu odbyła się dyskusja w Senacie, podczas której senatorowie odnieśli się krytycznie do zapisów. Senator Jerzy Chróścikowski wskazał, że wyznaczony termin wprowadzenia nowego systemu prosumenckiego jest zbyt krótki. Wraz z senator Dorotą Tobiszowską złożył poprawkę wydłużenia terminu o trzy miesiące (do 1 lipca 2022 roku) oraz poprawkę tzw. samorządową, aby ułatwić lokalnym władzom realizację projektów parasolowych. Poprawkę złożył także senator Jacek Bogucki.

Wiceminister Zyska rekomendował, by senacki projekt noweli odrzucić – projekt jest szkodliwy, nieodpowiedzialny, rekomenduję jego odrzucenie– stwierdził. Wskazał, że zaproponowane przepisy są sprzeczne z poselskim projektem ustawy o odnawialnych źródłach energii.

Sejmowy projekt z poprawkami, senacki bez uwag

W trakcie posiedzenia ustalono, że w związku z poprawkami wniesionymi do projektu nr 560 senacka komisja Gospodarki Narodowej i Innowacyjności, Komisja Środowiska, Komisja Nadzwyczajnej do spraw Klimatu muszą przedstawić wspólne sprawozdanie. 25 listopada 2021 roku o godzinie 9.00 zostanie zrealizowane wspólne posiedzenie komisji. 

Przeprowadzono także drugie czytanie propozycji senackiej (nr 578). W dyskusji nie zgłoszono nowych wniosków o charakterze legislacyjnym. Trzecie czytanie oraz głosowanie w sprawie ustawy zostanie zrealizowane pod koniec posiedzenia Senatu, które trwa do 26 listopada 2021 roku.

Zobacz również