Ropa najdroższa od początku kryzysu, Emiraty opuszczają OPEC

• Ceny ropy Brent wzrosły do ponad 110 dolarów za baryłkę, osiągając najwyższe poziomy od początku kryzysu i reagując na napięcia geopolityczne w regionie Zatoki Perskiej.
• Zjednoczone Emiraty Arabskie zdecydowały się opuścić OPEC, wskazując na ograniczenia wynikające z systemu kwot i pogłębiające się różnice interesów w kartelu.
• Wysoka zmienność rynku sprzyja rekordowym zyskom koncernów paliwowych, jednocześnie zwiększając niepewność co do przyszłej stabilności rynku ropy.

Ceny ropy pod presją geopolityki

Notowania ropy Brent w ostatnich tygodniach wyraźnie wzrosły, osiągając poziom ponad 110 dolarów za baryłkę i chwilowo zbliżając się do granicy 120 dolarów. To znacząca zmiana względem około 73 dolarów przed eskalacją konfliktu z Iranem. Jednocześnie rynek charakteryzuje się dużą zmiennością, a ceny reagują na każdą nową informację dotyczącą sytuacji w regionie Zatoki Perskiej. Poniżej na wykresie rynkowych cen ropy brent dobrze widać zmienność ceny baryłki, napędzaną kolejnymi wydarzeniami na Bliskim Wschodzie. 

Ceny ropy brent w ujęciu rocznym - USD/baryłka. Źródło: trading economics

Kluczową rolę odgrywa tu Cieśnina Ormuz, przez którą transportowana jest istotna część światowych dostaw ropy i gazu. Jej zablokowanie zakłóciło przepływy surowców i zwiększyło niepewność na rynkach, co bezpośrednio przełożyło się na wzrost cen oraz ich gwałtowne wahania.

ZEA opuszczają OPEC i zmieniają układ sił

Decyzja Zjednoczonych Emiratów Arabskich o wyjściu z Organizacji Krajów Eksportujących Ropę Naftową stanowi jedno z najważniejszych wydarzeń dla rynku w ostatnim czasie. W tle tej decyzji znajdują się wieloletnie napięcia dotyczące limitów wydobycia oraz rosnące różnice interesów pomiędzy członkami kartelu.

ZEA, które w marcu produkowały około 2,37 mln baryłek ropy dziennie, dysponują znacznie większym potencjałem wydobywczym szacowanym na około 4,3 mln baryłek. Ograniczenia wynikające z systemu kwot były postrzegane jako bariera dla dalszego rozwoju sektora. Jednocześnie sytuacja geopolityczna, w tym ataki w regionie i zakłócenia eksportu, dodatkowo obciążyła gospodarkę kraju.

Czy OPEC+ utraci spójność?

Odejście ZEA rodzi pytania o przyszłość całego porozumienia OPEC+. Analitycy wskazują, że narastające napięcia mogą skłonić inne państwa do podobnych decyzji. Wśród potencjalnych kandydatów wymieniane są kraje, które mają trudności z przestrzeganiem limitów lub których interesy gospodarcze zaczynają się rozmijać z polityką kartelu.

Eksperci podkreślają, że ewentualne osłabienie dyscypliny w OPEC+ mogłoby prowadzić do jeszcze większej zmienności cen ropy. Jednocześnie część z nich zaznacza, że organizacja wciąż pełni istotną funkcję stabilizacyjną na rynku, choć jej zdolność do koordynacji działań może zostać wystawiona na próbę.

Rekordowe wyniki koncernów paliwowych

Wzrost cen ropy przełożył się na znaczące zwiększenie zysków firm w branży paliwowej. Przykładem jest BP, które w pierwszym kwartale roku osiągnęło zysk na poziomie 3,2 mld dolarów, ponad dwukrotnie wyższy niż w analogicznym okresie rok wcześniej. Szczególnie wyraźny wzrost odnotowano w segmencie handlu ropą, który korzysta na zwiększonej zmienności rynku.

Jednocześnie działalność wydobywcza pozostaje pod wpływem zakłóceń związanych z sytuacją w regionie. Firmy wskazują, że produkcja może w kolejnych miesiącach ulec obniżeniu, co dodatkowo komplikuje obraz rynku.

Przeczytaj też: Polacy znów kupują pompy ciepła. Czy rynek właśnie wychodzi z kryzysu?

Powrót debaty o opodatkowaniu zysków

Wysokie wyniki finansowe koncernów energetycznych ponownie uruchomiły dyskusję na temat opodatkowania nadzwyczajnych zysków. W Wielkiej Brytanii funkcjonuje już specjalny podatek od zysków sektora naftowego i gazowego, który został przedłużony do 2030 roku.

Debata koncentruje się wokół równowagi między potrzebą wspierania inwestycji w sektorze energetycznym a oczekiwaniami społecznymi dotyczącymi udziału firm w łagodzeniu skutków wysokich cen energii.

Źródła: BP, BBC, trading economics.