Sezon grzewczy: od czego zależy i jak wpływa na zużycie energii?
Sezon grzewczy to czas w roku, w którym trzeba ogrzewać budynki, bo na zewnątrz jest zbyt zimno. Kiedy się zaczyna, od czego zależy i dlaczego ma dziś znaczenie nie tylko dla rachunków, ale też dla środowiska?
Michał Jakubiec
Spis treści:
1. Czym jest sezon grzewczy?
2. Data początku i końca sezonu grzewczego
3. Czym są stopniodni ogrzewania?
4. Wpływ długości sezonu grzewczego
5. Źródła
Czym jest sezon grzewczy?
Sezon grzewczy to okres w roku, w którym budynki wymagają ogrzewania ze względu na zbyt niską temperaturę powietrza na zewnątrz. Jego podstawowym celem jest zapewnienie komfortu cieplnego mieszkańcom oraz utrzymanie odpowiednich warunków użytkowych budynków, takich jak ochrona przed wychłodzeniem i wilgocią. Sezon grzewczy ma znaczenie, bo od niego zależą rachunki i jakość powietrza. Gdy zaczyna się wcześniej albo kończy później, rośnie zużycie energii (lub paliwa), a przy piecach na węgiel/drewno zwykle rośnie też emisja dymu i pyłów.
Data początku i końca sezonu grzewczego
W praktyce sezon grzewczy nie ma jednej, sztywno określonej daty rozpoczęcia ani zakończenia. Jego długość zależy głównie od warunków pogodowych, a przede wszystkim od temperatury zewnętrznej. W chłodniejszych regionach Polski sezon ten trwa dłużej, natomiast w cieplejszych – krócej. Również przebieg zimy w danym roku ma duże znaczenie – łagodna zima może skrócić sezon grzewczy, a chłodna jesień lub wiosna może go wydłużyć.
W przypadku ciepła systemowego pojęcie „sezonu grzewczego” ma też znaczenie operacyjne: przedsiębiorstwo ciepłownicze przygotowuje program pracy sieci na sezon grzewczy, w którym opisuje m.in. zasady uruchamiania i wyłączania ogrzewania oraz regulacji parametrów w zależności od warunków atmosferycznych i poboru ciepła. Konkretne progi temperatur (np. „X°C przez Y dni”) zwykle wynikają z lokalnych regulaminów, praktyk eksploatacyjnych lub zapisów umownych, a nie z jednej ogólnopolskiej, sztywnej definicji.
Czym są stopniodni ogrzewania?
W energetyce i badaniach nad budownictwem sezon grzewczy opisuje się często za pomocą tzw. stopniodni ogrzewania. Jest to wskaźnik, który w prosty sposób pokazuje, jak długo i jak bardzo temperatura na zewnątrz odbiega od poziomu uznawanego za komfortowy wewnątrz budynków. Im częściej występują niskie temperatury, tym większe zapotrzebowanie na energię potrzebną do ogrzewania.
Wpływ długości sezonu grzewczego
Badania prowadzone dla różnych lokalizacji w Polsce pokazują, że długość sezonu grzewczego ma bezpośredni wpływ na zużycie energii w budynkach mieszkalnych. Informacje te są wykorzystywane m.in. przy projektowaniu instalacji grzewczych, ocenie efektywności energetycznej budynków oraz planowaniu kosztów ogrzewania.
Źródła
[1] Alsabry A., Szymański K., Energy Analyses of Multi-Family Residential Buildings in Various Locations in Poland and Their Impact on the Number of Heating Degree Days, Energies, 2023, 16(12), 4648
[2] Kaczmarczyk M., Furtak J., Stopniodni ogrzewania jako wskaźnik zapotrzebowania na energię cieplną, Inżynieria Środowiska / materiały konferencyjne.
