Niezależnie od rodzaju pompy ciepła pierwsze trzy punkty dotyczące wyboru miejsca montażu są takie same:
– posadowienie agregatu,
– odprowadzenie kondensatu,
– wytyczne dotyczące hałasu.

Kolejne punkty w przypadku pomp podzielonych na jednostkę zewnętrzną i wewnętrzną to długość instalacji, oraz miejsce przewidziane do montażu wewnątrz budynku. Wiecie, że najwięcej miejsca potrzebowała będzie jednostka typu SPLIT (ok. 2m2 “kotłownia”), natomiast najmniej miejsca zajmuje jednostka typu monoblok? Zapraszamy po przewodnik po kwestiach montażowych dotyczących pomp ciepła.

Posadowienie agregatu – zawsze sprawdź wytyczne producenta

Pierwsza rzecz, którą należy zaznaczyć w temacie wyboru miejsca montażu jednostki jest bardzo ważna – wytyczne danego producenta dla konkretnego urządzenia dotyczące montażu agregatu i jednostki zewnętrznej.

Dlaczego zalecenia są tak ważne? Na przykład zazwyczaj występuje konieczność podniesienia jednostki ponad grunt, aby nie dochodziło do przysypywania śniegiem lub innych niekorzystnych sytuacji. Natomiast samo posadowienie można wykonać na różne sposoby:

– Może to być konstrukcja oparta o fundament, konstrukcja stelażowa, czy też taka, w której jednostka wisi na ścianie budynku. Niezależnie od wyboru sposobu montażu należy dopasować ją do warunków środowiskowych jakie mamy w danym miejscu, tak aby nawet po wielu latach konstrukcja nie uległa zniszczeniu – komentuje Stanisław Glodny, Area Sales Menager A2W w Panasonic

Decydując się na fundament na gruncie, być może konieczna będzie wymiana gruntu lub jego stabilizacja.

Warto zaznaczyć, że montując urządzenie na uchwycie ściennym, niezależnie od tego jak dobre wibroizolatory zastosujemy zawsze jakaś część drgań będzie przenoszona do wnętrza budynku – dodaje ekspert.

Dlatego wybierając sposób montażu skorzystajmy z instrukcji montażu dotyczącej minimalnych wysokości/odległości, gdyż w przeciwnym wypadku urządzenie może nie pracować poprawnie, a po latach może dojść do uszkodzenia mechanicznego na skutek przesunięcia urządzenia, lub osiadania gruntu na którym będzie umieszczone.

Odprowadzenie skroplin – czyli jak uniknąć lodowiska na chodniku

Praca powietrznej pompy ciepła wiąże się z powstawaniem kondensatu, a więc podczas instalacji należy zadbać o odprowadzenie skroplin. Kondensacja to nie jest wróg, a raczej naturalny towarzysz pompy ciepła wynikający z prostych praw fizyki, o którym należy pamiętać i zneutralizować jego ewentualne, negatywne skutki.

Mamy dwie możliwości:

  • odprowadzenie skroplin do kanalizacji – to rozwiązanie wymaga poprowadzenia rur odprowadzających, warto pamiętać aby je zawsze zaizolować, lub zainstalować w nich niewielkiej mocy przewód grzewczy aby nie dochodziło do zamarzania skroplin.
  • budowa studni chłonnej – dużo popularniejsze rozwiązanie, studnia najczęściej składa się z rury pod jednostką wprowadzoną w głąb gruntu, sięgającej poniżej strefy przemarzania.

Która pompa najbardziej oszczędza miejsce, a która ma największe wymagania?

Jednostki typu split lub hydrosplit potrzebują wygospodarowanego pomieszczenia, lub części pomieszczenia, które będzie pełnić rolę “kotłowni”, a w fachowym języku – “maszynowni”.

Należy pamiętać, że pompa typu split będzie zajmowała najwięcej miejsca – ale daje też największą swobodę w kreowaniu instalacji, dzięki czemu łatwo dobrać wielkość zasobnika c.w.u. według własnych potrzeb. Natomiast aby ograniczyć zajmowane przez urządzenia miejsce, warto pójść w kierunku jednostek ze zintegrowanym zasobnikiem (All in One).

Jednostki typu split charakteryzują się jeszcze jednym bardzo ważnym aspektem – występują ograniczenia związane z długością instalacji, czyli odległością liczoną po przewodzie freonowym między jednostką zewnętrzną a wewnętrzną. Wraz ze wzrostem tej długości będzie spadała moc grzewcza danego urządzenia. Co więcej, wiąże się to nie tylko ze spadkiem wydajności, ale także ze spadkiem efektywności.

Upraszczając, pompa pobierając tą samą ilość energii elektrycznej będzie generowała mniej ciepła. W przypadku bardzo długich instalacji warto zastanowić się nad urządzeniem typu monoblok w których układ freonowy jest hermetycznie zamknięty, a energia jest przekazywana wyłącznie instalacją hydrauliczną, co przy zastosowaniu jakościowych przewodów preizolowanych pozwala zminimalizować straty – wyjaśnia Glodny.

Wytyczne dotyczące hałasu

Każde urządzenie generujące hałas podlega pewnym ograniczeniom. Przepisy wymagają od właścicieli urządzeń czy gospodarstw, by na granicy działki poziom ciśnienia akustycznego mierzonego zgodnie z normą wynosił maksymalnie 50 dB(A) w dzień i 40 dB(A) w nocy – w przypadku terenu przeznaczanego pod zabudowę typowo jednorodzinną. W przypadku pomp ciepła poziom emitowanego hałasu definiują warunki techniczne dla budynków jednorodzinnych. Poziom ciśnienia akustycznego jest mierzony na granicy działki na której jest zainstalowane dane urządzenie.

W praktyce jeśli pompa ciepła zostanie zamontowana zbyt blisko płotu może się okazać, że nie spełni wymagań. Dlatego warto korzystać z tabeli, która pokazuje jak spada ciśnienie akustyczne wraz z odległością od źródła dźwięku – wyjaśnia ekspert Panasonic.

Wniosek – Głośność urządzenia nie jest bez znaczenia – wybierając miejsce zwróćmy uwagę czy spełniamy wymagania.

Wybór rozwiązania hydraulicznego, czyli “grzejniki czy podłogówka”?

Wybór rozwiązania hydraulicznego powinien być podyktowany tym w jaki sposób instalacja jest wykonana. Jeżeli instalacja jest modernizowana, czyli zastępujemy kocioł węglowy pompą ciepła najczęściej jedynym co musimy zrobić to zweryfikować, czy parametry wody kotłowej, którymi dysponuje pompa ciepła są wystarczające do tego, aby przy istniejącej instalacji uzyskać komfort cieplny w budynku. Natomiast drugą kwestią jest równowaga hydrauliczna – określenie czy instalacja pozwala na osiągnięcie optymalnych parametrów pracy pompy ciepła.

Najczęściej przy modernizacji nie jesteśmy w stanie uzyskać przepływów pozwalających na pracę z optymalną dla pompy ciepła deltą (na poziomie 5K). Stąd w przypadku instalacji modernizowanej najczęściej stosuje się zbiornik buforowy w układzie sprzęgła hydraulicznego.

W tym przypadku pompa ciepła pracuje na krótkim obiegu do bufora – na tym odcinku bezwzględnie konieczne jest zachowanie odpowiedniego przepływu, natomiast po stronie wtórnej możemy sobie pozwolić na delikatne odstępstwa i podłączenie istniejącej instalacji. Taki układ zabezpiecza pompę ciepła przed źle wykonaną instalacją centralnego ogrzewania – tłumaczy Stanisław Glodny.

W przypadku nowych budynków dużo częściej wykorzystywany jest układ bezpośredni w którym pompa ciepła zasila bezpośrednio układ centralnego ogrzewania. Ekspert opowiada nam, że jeżeli jest to konieczne zasobnik buforowy stosowany jest na przewodzie powrotnym. W ten sposób uzyskuje się sporą korzyść wynikającą z tego, że nie ma straty temperaturowej wynikającej z mieszania wody w zasobniku buforowym, więc pompa pracuje efektywnej, w tym rozwiązaniu nie wykorzystujemy dodatkowej pompy obiegowej.

Warunek zastosowania tego rozwiązania jest taki, że instalacja w całości musi pozwolić na uzyskanie nominalnych przepływów i musi być zrównoważona hydraulicznie – dodaje Glodny.

Niezależnie od wybranego rozwiązania, należy bezwzględnie zapewnić minimalny zład wody a także zagwarantować uzyskanie wymaganego przepływu.

Tworząc instalacje należy pamiętać o tym, aby zachować właściwe przekroje rur, które bezpośrednio wpływają na prędkości przepływu. Zbyt duże prędkości mogą skutkowac:

  • większym poborem mocy,
  • zwiększonym hałasem przepływu,
  • uszkodzeniem materiału

Wybór rozwiązania do nowej instalacji

Tworząc nową instalację należy zwrócić uwagę na odbiornik i na to co można zrobić, żeby poprawić parametry pompy ciepła. Jeżeli w budynku jest ogrzewanie podłogowe, ale jednocześnie będą występować jakiekolwiek grzejniki to pompa ciepła będzie musiała pracować z tym parametrem, który jest konieczny dla grzejników.

Jeśli chodzi o ogrzewanie podłogowe dedykowane do pomp ciepła każdorazowo powinno się weryfikować rozstaw rur ogrzewania podłogowego tak, aby dostosować je do zapotrzebowania danego pomieszczenia w budynku.

Problem stanowią tutaj warstwy wykończeniowe, które będą pokrywać daną powierzchnię – różnica w wydajności ogrzewania podłogowego zależnie od zastosowanych materiałów wykończeniowych jest znacząca – uzupełnia ekspert.

Zbyt duże zagęszczenie instalacji ogrzewania podłogowego, może doprowadzić do obniżenia wymaganej temperatury wody kotłowej poniżej optymalnych warunków pracy pompy ciepła.

Podsumowanie

  • Wybierając miejsce montażu należy uwzględnić parametry urządzenia
  • Należy sprawdzić hałas odczuwalny na granicy działki
  • Podczas wyboru urządzenia należy dostosować go do potrzeb budynku
  • Konieczne jest sprawdzenie wytycznych producenta
  • Jeśli jest możliwość – należy wybrać rozwiązanie niskotemperaturowe
  • Instalacja ogrzewania podłogowego powinna uwzględniać rzeczywiste parametry budynku

Instalacja centralnego ogrzewania przygotowana do pracy z pompą ciepła może zostać wykorzystana do współpracy z dowolnym źródłem ciepła, natomiast instalacja przygotowana pod inne źródło ciepła może wymagać modyfikacji i poprawek. Źle przygotowana instalacja nie pozwoli na uzyskanie optymalnych parametrów pracy pompy – oznacza to wyższe koszty eksploatacyjne.


Materiał został opracowany na podstawie webinaru z cyklu Webinarowa Środa, który prowadził Stanisław Glodny, Area Sales Manager A2W w Panasonic.

Redakcja GLOBEnergia