Zakaz magazynów energii w blokach? Rząd szykuje kaganiec dla tej technologii

• Projekt obejmuje magazyny BESS już powyżej 2 kWh. To oznacza, że w nowe wymogi mogą wpaść nawet małe urządzenia domowe współpracujące z balkonową fotowoltaiką.
• W budynkach wielorodzinnych zakazano by montażu w lokalach, na balkonach, loggiach, tarasach, strychach i poddaszach nieużytkowych. W praktyce mieszkańcy bloków mogą zostać bez realnego miejsca na magazyn energii.
• Firmy i większe obiekty też odczują skutki nowych przepisów. Limity pojemności, wymogi pożarowe i konieczność dostępu z zewnątrz mogą sprawić, że magazynowanie energii stanie się kosztowne już na etapie projektu.

Magazyn energii miał być naturalnym partnerem fotowoltaiki. W domu pozwala zużyć więcej własnego prądu wieczorem, w bloku mógłby uzupełniać balkonową PV, a w firmie ograniczać pobór energii z sieci w najdroższych godzinach. Projekt nowych Warunków Technicznych może jednak sprawić, że w wielu takich miejscach magazyn stanie się rozwiązaniem bardziej teoretycznym niż praktycznym.

Największe napięcie widać w samym podejściu do magazynów energii. Z jednej strony państwo oczekuje większej elastyczności systemu energetycznego i lepszego wykorzystania energii z OZE. Z drugiej strony projektowane przepisy obudowują magazyny energii szeregiem wymagań lokalizacyjnych, pożarowych i technicznych już od bardzo niskiego progu. Rozdział dotyczący BESS obejmuje magazyny energii o pojemności nominalnej większej niż 2 kWh, czyli również urządzenia, które mogą mieścić się w segmencie małych rozwiązań domowych.

Bloki bez miejsca na magazyny energii

Najbardziej jednoznaczny zapis dotyczy budynków wielorodzinnych. Projekt przewiduje, że magazynu energii BESS nie instaluje się w lokalach mieszkalnych w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, a także na balkonach, loggiach i tarasach w takim budynku. Ten sam przepis wyklucza również montaż na strychu i poddaszu nieużytkowym.

W praktyce mieszkaniec bloku traci więc wszystkie najbardziej oczywiste miejsca. Nie może postawić magazynu w mieszkaniu. Nie może umieścić go na balkonie przy zestawie fotowoltaiki balkonowej. Nie może też przenieść go na loggię czy taras. Dla prosumentów w domach jednorodzinnych magazyn nadal pozostaje trudniejszym, ale możliwym elementem instalacji. Dla wielu mieszkańców budynków wielorodzinnych może po prostu wypaść z gry.

To ważne, bo właśnie bloki są jednym z najtrudniejszych obszarów transformacji energetycznej. Mieszkańcy mają ograniczony dostęp do własnych dachów, mniej możliwości montażowych i mniejszą kontrolę nad instalacjami wspólnymi. Jeśli małe magazyny zostaną wyłączone z mieszkań i balkonów bez alternatywnej ścieżki technicznej, rynek rozwiązań dla tej grupy może zostać zamrożony zanim na dobre się rozwinie.

• Zobacz również: Rząd znów ograniczy magazyny energii. Pojawią się nowe limity, zakazy i kosztowne wymogi

Firmy dostaną limit pojemności i problem z budynkiem

Druga grupa, którą mocno dotkną przepisy, to przedsiębiorstwa. Dla firmy magazyn energii nie jest gadżetem. Może obniżać koszty energii, zwiększać autokonsumpcję z fotowoltaiki, ograniczać moc pobieraną z sieci i pomagać w pracy przy zmiennych cenach energii. Tyle że projekt Warunków Technicznych wprowadza ograniczenia, które przy większych obiektach szybko zaczną decydować o opłacalności.

W budynku nieprzeznaczonym wyłącznie na magazyn energii łączna pojemność magazynów energii w jednej strefie pożarowej nie może przekroczyć 600 kWh. Dla małego biura to dużo. Dla hali produkcyjnej, centrum logistycznego, zakładu z dużą instalacją PV albo obiektu handlowego może to być zbyt mało, zwłaszcza jeśli magazyn ma realnie pracować na potrzeby obiektu, a nie tylko symbolicznie poprawiać autokonsumpcję.

Jeszcze bardziej praktyczny problem pojawia się przy progu 300 kWh. Projekt wskazuje, że magazyny przekraczające tę pojemność mają być lokalizowane na pierwszej kondygnacji nadziemnej i mieć dostęp dla ekip ratowniczych bezpośrednio z zewnątrz. W istniejących budynkach to może oznaczać konieczność przebudowy, wydzielenia nowego pomieszczenia albo rezygnacji z inwestycji.

Bezpieczeństwo tak, ale proporcjonalnie

Nie ma sporu o to, że magazyny energii muszą być bezpieczne. Projekt wymaga m.in. BMS, czyli systemu zarządzania magazynem energii, który monitoruje napięcie, prąd i temperaturę, reaguje na awarie i może awaryjnie odłączyć magazyn energii. To rozsądny kierunek. Problem zaczyna się wtedy, gdy wymogi nie różnicują wystarczająco technologii, skali zastosowania i rzeczywistego ryzyka.

Powyżej 120 kWh projekt przewiduje kolejne progi zabezpieczeń. Magazyny energii mają być dzielone na grupy do 120 kWh, pojawia się wymóg systemu sygnalizacji pożarowej, a przy magazynach powyżej 300 kWh także stałych samoczynnych urządzeń gaśniczych. W budynkach, które nie są przeznaczone wyłącznie do magazynowania energii, dochodzą pomieszczenia techniczne wydzielone przeciwpożarowo ścianami i stropami o wysokiej odporności ogniowej oraz drzwiami EI 60.

W nowym obiekcie da się to jeszcze zaprojektować. W istniejącej firmie, szkole, budynku usługowym czy wspólnocie mieszkaniowej może to oznaczać koszty i komplikacje większe niż sam sens inwestycji.

Magazyny energii są potrzebne, jeśli fotowoltaika ma pracować nie tylko wtedy, gdy świeci słońce, ale wtedy, gdy energia jest naprawdę potrzebna. Projektowane przepisy mogą jednak wysłać rynkowi odwrotny sygnał: magazyn warto rozważyć, ale lepiej go nie montować. A to byłby zły kierunek zarówno dla mieszkańców bloków, jak i dla firm, które chcą obniżać rachunki i stabilizować własne zużycie energii.

Opracowanie własne na podstawie projektu rozporządzenia z 13 maja 2026 r. w sprawie Warunków Technicznych