Zamrożenie cen prądu – pompy ciepła uratowane. Porównujemy koszty ogrzewania!

Poznaliśmy już maksymalne stawki za prąd dla gospodarstw domowych na 2023 r. Wreszcie po kilku miesiącach niepewności możemy policzyć jakich kosztów ogrzewania mogą spodziewać się właściciele pomp ciepła. Wszystko wskazuje na to, że dzięki cenie maksymalnej za energię elektryczną dla gospodarstw domowych, właściciele pomp ciepła będą mogli spać spokojnie. Jak będą kształtowały się koszty ogrzewania w 2023 r.? Czy pompy ciepła mogą być jeszcze bardziej opłacalne?

Zdjęcie autora: Jakub Król

Jakub Król

Redaktor GLOBENERGIA

W 2023 r. ceny prądu zostaną częściowo zamrożone na poziomie z 2022 r. Utrzymanie cen energii z tego roku będzie będzie dotyczyło wszystkich gospodarstw domowych, ale nie każde odczuje wsparcie państwa w tym samym stopniu. Każde gospodarstwo domowe otrzyma pulę tańszej energii. W standardowym przypadku będzie to 2 tys. kWh. Wyższy limit obejmie osoby z niepełnosprawnościami (2,6 tys. kWh) i rodziny z Kartą Dużej Rodziny oraz rolników (3 tys. kWh).

Ile zapłacimy za prąd poniżej limitu?

Poniżej limitu 2000 kWh gospodarstwa domowe średnio zapłacą około 0,80 zł za kWh. Cena ta wynika z taryf energii na 2022 r. Przy obliczaniu średniej stawki przyjęto, że gospodarstwa domowe będą płacić akcyzę, a stawka VAT w 2023 r. wróci do poziomu sprzed obniżenia. W 2022 r. średnia stawka za 1 kWh energii elektrycznej dla gospodarstwa domowego zużywającego 6000 kWh w skali roku wyniosła 0,68 zł za kWh. Oznacza to, że jeżeli VAT w 2023 r. nie VAT na energię elektryczną nie zostanie obniżony, to wyższe rachunki zapłacą nawet gospodarstwa zużywające mniej niż limit 2000 kWh. Precedens ten opisywaliśmy tutaj: Ceny energii zamrożone, ale rachunki i tak wzrosną? Analizujemy dlaczego!

Średnia cena prądu za jedną kilowatogodzinę. Budynek o rocznym zużyciu energii elektrycznej na poziomie 6000 kWh.
Źródło: GLOBENERGIA
Średnia cena prądu za jedną kilowatogodzinę. Budynek o rocznym zużyciu energii elektrycznej na poziomie 6000 kWh.
Źródło: GLOBENERGIA

Stawka za prąd poniżej 2000 kWh

Powyżej limitów (2000 kWh, 2600 kWh, 3000 kWh), niezależnie od wzrostu cen energii elektrycznej na rynku hurtowym w roku 2023 w rozliczeniach z odbiorcami przewidziana jest stała cena za obrót energią elektryczną, czyli tzw. cena maksymalna. Będzie to cena na poziomie 699 zł za MWh. Cena ta będzie obowiązywała nawet wtedy, gdy ceny wynikające z zawartych przez gospodarstwa domowe umów będą wyższe. Taka maksymalna stawka za kWh samej energii netto (bez dystrybucji) przełoży się na średnią cenę prądu na rachunku oscylującą wokół 1,22 zł za kWh (założono stawkę VAT równą 23 proc. i wzrost opłat dystrybucyjnych w 2023 r. o 20 proc). Jak takie koszty energii elektrycznej za kWh przełożą się na rachunek przeciętnego Kowalskiego? O ile wzrosną koszty prądu? Szczegółowa analiza znajduje się tutaj: Ceny prądu w 2023 r.? Wiemy jaka będzie wysokość rachunku za prąd w 2023 r.

Ile zapłacą firmy i samorządy?

Warto również dodać, że dla pozostałych uprawnionych odbiorców cena zostanie zamrożona na poziomie 785 zł/MWh. W ich przypadku mechanizm obliczania ceny energii będzie bardziej złożony. Więcej na ten temat przeczytasz tutaj: Ograniczenie przychodów wytwórców energii, maksymalna cena energii – nowy projekt ochrony odbiorców końcowych

Pompy ciepła uratowane? Jakie będą koszty ogrzewania w 2023 r.?

W Redakcji GLOBENERGIA policzyliśmy jak będą wyglądać koszty ogrzewania na podstawie stawek na 2023 r. W zestawieniu ujęliśmy koszty ogrzewania pompą ciepła z ogrzewaniem płaszczyznowym, pompą ciepłą z grzejnikami, kotłem na ekogroszek, kotłem na pellet i kotłem kondensacyjnym na gaz. Rząd ogłosił jakich cen energii elektrycznej mamy spodziewać się w 2023 r., ale do pełni szczęścia brakuje nam stawek za gaz ziemny na 2023 r. W związku z tym, w przypadku gazu ziemnego w naszej analizie przyjęliśmy taryfę na gaz z 2022 r. z podniesioną stawką VAT.

Analiza kosztów ogrzewania - założenia

Przejdźmy zatem do założeń naszej analizy. Koszty ogrzewania przeliczono dla budynku jednorodzinnego o powierzchni 150 m2, wykonanego w standardzie WT 2008 (jednostkowa energia użytkowa wynosi 120 [kWh/m2*rok]. Założono, że źródło ciepła ogrzewa również ciepłą wodę użytkową CWU. Zużycie CWU obliczono dla czterech mieszkańców domu. Roczne zużycie CWU oszacowano na niewiele ponad 3000 kWh. W obliczeniach uwzględniono również sprawność systemu CO na poziomie 85 proc.

Źródła ciepła uwzględnione w analizie:

  • Powietrzna pompa ciepła z ogrzewaniem płaszczyznowym (35 °C), SCOP=3,9;
  • Powietrzna pompa ciepła z grzejnikami (55 °C), SCOP=3,0;
  • Kocioł gazowy kondensacyjny, sprawność kotła 92 proc.;
  • Kocioł na pellet drzewny, wartość opałowa pelletu 18 MJ/kg, sprawność kotła 84 proc.;
  • Kocioł na ekogroszek, wartość opałowa pelletu 25 MJ/kg, sprawność kotła 84 proc..

Uwzględniamy limit tańszych 2000 kWh

Założono, że w budynku zużycie energii elektrycznej na oświetlenie i urządzenia RTV, AGD wynosi 4000 kWh rocznie. Wartość ta ma znaczenie w kwestii limitu 2000 kWh tańszej energii. Tańsza energia z limitu nie będzie wykorzystywana jedynie na potrzeby ogrzewania, ale także na potrzeby pozostałych urządzeń, z których korzystają domownicy. Aby uwzględnić limit tańszych 2000 kWh obliczono średnią ważoną energii elektrycznej, która w zależności od zużycia prądu mieściła się w przedziale od 1,10 zł/kWh do 1,12 zł/kWh.

Cena gazu w 2023 r.

Nie znamy jeszcze stawek na gaz ziemny w 2023 r. Do analizy przyjęto taryfę PGNiG na 2022 r. i stawkę VAT równą 23 proc. (zakładamy, że w 2023 r. nie będzie obowiązywał obniżony VAT). Koszt jednej kilowatogodziny gazu ziemnego przy tych założeniach wyniósł 0,31 zł/kWh. W rzeczywistości cena może być znacznie wyższa. W drugiej połowie września 2022 r. w Redakcji GLOBENERGIA oszacowaliśmy cenę gazu ziemnego na podstawie średniej ważonej kontraktu z dostawą w roku 2023 (GAS_BASE_T-23). Średnia ta wyniosła wówczas 496 zł/MWh paliwa gazowego. Gdyby przyjąć tą kwotę jako podstawę do rachunku, odbiorcy płaciliby za gaz około 0,68 zł za kWh (VAT 23 proc., opłaty dystrybucyjne w 2023 r. wyższe o 20 proc.).

Koszty ogrzewania w 2023 r.

Pomimo podwyżek cen prądu, w 2023 r. najtańszym źródłem ciepła z zestawienia pozostaną pompy ciepła współpracujące z ogrzewaniem płaszczyznowym (podłogowym). Koszty ogrzewania domu o powierzchni 150 m2 wykonanego w standardzie WT 2008 za pomocą takiej pompy ciepła wynoszą prawie 6000 zł rocznie. Drugim najtańszym źródłem ogrzewania zostały pompy ciepła pracujące na wyższej temperaturze na zasilaniu. Pompa ciepła działająca z grzejnikami to koszt ponad 7 830 zł rocznie. Zgodnie z naszą analizą, pompy ciepła będą tańsze nawet od kotłów gazowych. Warto mieć na uwadze to, że w analizie przyjęto taryfę na gaz ziemny z 2022 r. Stawki na 2023 r. z pewnością będą wyższe niż założone w analizie, a mimo tego w tym budynku pompy ciepła wypadają lepiej niż kocioł gazowy. Ostatecznie po uwzględnieniu rynkowych cen gazu, koszty ogrzewania gazem ziemnym mogą skoczyć do wartości przewyższających nawet koszty ogrzewania kotłami na węgiel i pellet, które zamykają nasze zestawienie. Ogrzewanie kotłami na paliwa stałe (pellet i węgiel) to koszt około 14,5 tys. zł.

Roczne koszty ogrzewania budynku w 2023. Budynek jednorodzinny 150 m kw., zbudowany w standardzie WT 2008 (EU=120 kWh/m2*rok), bez dodatków do ogrzewania.
Źródło: GLOBENERGIA
Roczne koszty ogrzewania budynku w 2023. Budynek jednorodzinny 150 m kw., zbudowany w standardzie WT 2008 (EU=120 kWh/m2*rok), bez dodatków do ogrzewania.
Źródło: GLOBENERGIA

Dodatek węglowy, dodatek do pelletu, dodatek do ogrzewania elektrycznego

W obliczeniach nie uwzględniono dostępnych dodatków do ogrzewania. Koszt ogrzewania węglem i pelletem można obniżyć o 3000 zł. Również w przypadku ogrzewania pompami ciepła, użytkownik zapłaci o 1500 zł mniej. Jest to wartość dodatku do ogrzewania elektrycznego i pomp ciepła w przypadku zużycia powyżej 5000 kWh. Na kotły gazowe na gaz ziemny na ten moment nie przewidziano dodatków.

Czy może być jeszcze taniej?

Z perspektywy pomp ciepła przedstawiona analiza to wariant pesymistyczny. W obliczenia wykonano dla taryfy G11. Właściciele pomp ciepła mogą obniżyć swoje rachunki poprzez przejście na inną taryfę, np. G12w. W analizie przyjęto również VAT na energię elektryczną na poziomie 23 proc. Na ten obniżony VAT obowiązuje do końca tego roku - niewykluczone jest przedłużenie obniżonych stawek na kolejny rok. Przy bardziej optymistycznych założeniach koszty ogrzewania pompami ciepła mogą wypadać jeszcze korzystniej na tle innych źródeł ogrzewania.

Prognozy kosztów ogrzewania typowego budynku jednorodzinnego

Inne warianty, np uwzględniające współpracę pompy ciepła z instalacją fotowoltaiczną czy pracę pompy ciepła w taryfie innej niż G11 przedstawił na Twitterze Paweł Lachman - Prezes Zarządu Polskiej Organizacji Rozwoju Technologii Pomp Ciepła (PORT PC).

Pompy ciepła uratowane!

Już od dłuższego czasu trwała dyskusja na temat cen energii w przyszłym roku. Wielu obserwatorów branży wyrażało obawy, że wysokie ceny energii uderzą w opłacalność pomp ciepła. Okazało się jednak, że pompy ciepła zostały uratowane. Maksymalna stawka za energię elektryczną, która została zapowiedziana przez rząd sprawi, że pompy ciepła nawet w najbardziej pesymistycznym scenariuszu pozostaną najtańsze ze wszystkich źródeł ciepła.

Źródło: GLOBENERGIA

Zobacz również