Zamrożenie cen

Znowelizowana ustawa o zmianie ustawy o podatku akcyzowym oraz niektórych innych ustaw zobowiązuje spółki obrotu do stosowania w 2019 r. cen energii na poziomie ustalonym w taryfie z 31 grudnia 2018 r. m.in. dla odbiorcy końcowego w gospodarstwie domowym lub w przypadku indywidualnie wynegocjowanych umów na poziomie z 30 czerwca 2018 r., co w praktyce najczęściej dotyczy przedsiębiorców. W przeciwieństwie do odbiorców końcowych w gospodarstwach domowych mikro i mali przedsiębiorcy, aby móc skorzystać z zamrożenia cen na cały 2019 r. musieli do 26 lipca 2019 r. złożyć oświadczenie na ustawowym wzorze potwierdzające status mikro lub małego przedsiębiorcy. W innym wypadku ulga w postaci zamrożenia cen obejmie jedynie pierwsze półrocze 2019 r.

Odbiorcy kupujący energię na giełdzie oraz przedsiębiorcy inny niż mikro i mali

Zamrożenie cen to nie jedyna korzyść, jaką mogą otrzymać przedsiębiorcy. Ustawa określa oprócz systemu rekompensat przeznaczonego dla spółek obrotu energią, także mechanizm zwrotu rekompensaty zwanej „kwotą różnicy ceny”. Dotyczy ona odbiorców końcowych, którzy na własny użytek kupują energię elektryczną na Towarowej Giełdzie Energii, na innym rynku organizowanym, za pośrednictwem towarowego domu maklerskiego lub domu maklerskiego prowadzącego działalność maklerską w zakresie obrotu towarami giełdowymi.

Mogą oni wystąpić do Zarządcy Rozliczeń S.A. z wnioskiem o wypłatę kwoty na pokrycie różnicy między kosztem nabycia energii elektrycznej zużytej w okresie od 1 stycznia 2019 r. do 30 czerwca 2019 r. a kosztem nabycia energii elektrycznej w czerwcu 2018 r., obliczonej zgodnie ze wzorem określonym w rozporządzeniu.

Wniosek ten należy złożyć w terminie 40 dni od dnia wejścia w życie obwieszczenia Ministra Energii w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” w sprawie pozostałych kosztów jednostkowych. Minister zgodnie z ustawą jest zobowiązany do wydania tego obwieszczenia w terminie 14 dni od dnia wejścia w życie rozporządzenia z 19 lipca 2019 r., czyli do 27 sierpnia 2019 r.

Dla mikro i małych przedsiębiorców ustawodawca przewidział obowiązek stosowania cen na poziomie z 2018 r. Dla pozostałych istnieje możliwość zwrócenia się do Zarządcy Rozliczeń S.A. o wypłatę dofinansowania z tytułu wzrostu cen energii w roku 2019. Dofinansowanie stanowić będzie pomoc de minimis w rozumieniu przepisów unijnych. Wniosek o przyznanie tej pomocy należy złożyć w terminie do 30 czerwca 2020 r. Jeśli terminu nie dotrzymamy, utracimy prawa do dofinansowania.

Obowiązki odbiorców końcowych i metody obliczania różnicy cen oraz rekompensat

Ustawa w swoich przepisach wskazuje, że Minister Energii określi w drodze rozporządzenia zakres informacji, jakie odbiorca końcowy zobowiązany będzie przedstawić sprzedawcy energii w celu realizacji obowiązku utrzymania cen energii na poziomie z 2018 r. Ogłoszone 23 lipca 2019 r. rozporządzenie wejdzie w życie po upływie 21 dni od dnia jego ogłoszenia. W zasadniczej części określa ono sposób obliczania różnicy ceny, rekompensaty finansowej. Ma  to najistotniejsze znaczenie dla spółek obrotu energią elektryczną. Określa też nowe obowiązki Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki oraz Towarowej Giełdy Energii.

Wskazuje także sposób obliczania obowiązujących 30 czerwca 2018 r. cen i stawek opłat za energię elektryczną dla odbiorców końcowych. Generalna zasada jest taka, że ceny te odzwierciedlać mają poziom cen lub stawek opłat wynikający z umowy sprzedaży energii obowiązującej w tym dniu. Jeżeli w przypadku danego odbiorcy umowa taka nie obowiązywała w tym dniu, to rozporządzenie przewiduje szereg innych sposobów obliczenia tej ceny. Nawet  włącznie z zastosowaniem cennika ujętego w załączniku do rozporządzenia.

Natomiast w kwestii ewentualnych obowiązków odbiorców końcowych, to na podstawie przepisów rozporządzenia z 19 lipca 2019 r. sprzedawcy energii będą uprawnieni w terminie 7 dni od wejścia w życie niniejszego rozporządzenia (13 sierpnia 2019) do wezwania odbiorców końcowych będących m.in. mikro i małymi przedsiębiorcami, w stosunku do których nie posiadają informacji pozwalających na określenie cen lub stawek opłat za energię elektryczną obowiązujących 30 czerwca 2019 r. do przedstawienia dokumentów w postaci faktur, dokumentów oraz zestawień zawierających ceny i stawki opłat w stosunku do konkretnych punktów poboru energii elektrycznej oraz pisemnych potwierdzeń obowiązywania ceny ustalonej w taryfie na dzień 30 czerwca 2019 r.

Ponadto w sytuacji, gdy odbiorca korzystał w tym czasie z usług sprzedawcy rezerwowego, będzie zobowiązany potwierdzić również ten fakt sprzedawcy energii.

Termin na przekazanie tych dokumentów to 14 dni od dnia doręczenia wezwania. Skutkiem nieprzekazania dokumentów będzie brak konieczności stosowania cen z 30 czerwca 2018 r. przez sprzedawcę energii.

Piotr Szwarc

Prawnik, Specjalista ds. energetyki odnawialnej
CCLaw Creative Consultants Law Firm